Adhyaya 88: Account of the Extents of Śālmaladvīpa, Gomedadvīpa, and Puṣkaradvīpa

Verse 1

रुद्र उवाच । त्रिषु शिष्टेषु वक्ष्यामि द्वीपेषु मनुजान्युत । शाल्मलं पञ्चमं वर्षं प्रवक्ष्ये तन्निबोधत । क्रौञ्चद्वीपस्य विस्ताराच्छाल्मलो द्विगुणो मतः ॥ ८८.१ ॥

Dijo Rudra: «Oh el mejor de los hombres, hablaré ahora de los tres dvīpas restantes. Explicaré Śālmala, la quinta región (varṣa); préstame atenta comprensión. En extensión, Śālmala se considera el doble de Kraunca-dvīpa».

Verse 2

श्रीवराह उवाच । एवमुक्त्वा गतो रुद्रः क्षणाददृश्यमूर्तिमान् । ते च सर्वे गता देवा ऋषयश्च यथागतम् ॥ ८८.३ ॥

Dijo Śrī Varāha: «Habiendo hablado así, Rudra se marchó, volviéndose invisible en un instante; y todos aquellos dioses y sabios también se retiraron, cada cual regresando tal como había venido».

Verse 3

घृतसमुद्रमावृत्य व्यवस्थितस्तद्विस्तारो द्विगुणस्तत्र च सप्त पर्वताः प्रधानास्तावन्ति वर्षाणि तावत्यो नद्यः । तत्र च पर्वताः । सुमहान् पीतःशातकुम्भात् सार्वगुणसौवर्णरोहितसुमनसकुशल ----- जाम्बूनदवैद्युता इत्येते कुलपर्वता वर्षाणि चेति । अथ षष्ठं गोमेदं कथ्यते । शाल्मलं यथा सुरोदेनावृतं तद्वत् सुरोदोऽपि तद्द्विगुणेन गोमेदेनावृतः । तत्र च प्रधानपर्वतौ द्वावेव । एकस्य तावत्तावसरः । अपरश्च कुमुद इति । समुद्रश्चेक्षुरसस्तद्द्विगुणेन पुष्करेणावृतः । तत्र च पुष्कराख्ये मानसो नाम पर्वतः । तदपि द्विधा छिन्नं वर्षं तत्प्रमाणेन च । स्वादोदकेनावृतम् । ततश्च कटाहम् । एतत् पृथिव्याः प्रमाणम् । ब्रह्माण्डस्य च सकटाहविस्तारप्रमाणम् । एवंविधानामण्डानां परिसंख्यां न विद्यते । एतानि कल्पे कल्पे भगवान् नारायणः क्रोडरूपी रसातलान्तःप्रविष्टानि दंष्ट्रैकैनोद्धृत्य स्थितौ स्थापयति । एष वः कथितो मार्गो भूमेरायामविस्तरः । स्वस्ति वोऽस्तु गमिष्यामि कैलासं निलयं द्विजाः

Rodeada por el Océano de Ghee, su extensión queda establecida allí como doble; y hay siete montañas principales, tantos territorios (varṣas) y tantos ríos. Las montañas allí—Sumahān, Pīta, Śātakumbha, Sārvaguṇa, Sauvarṇa, Rohita, Sumanas, Kuśala, … Jāmbūnada, Vaidyuta—éstas son las montañas fronterizas (kula), y asimismo los territorios. Ahora se describe la sexta (dvīpa), Gomeda. Así como Śālmala está circundada por el Océano de Sura, del mismo modo el Océano de Sura está circundado por Gomeda en el doble de esa medida. Allí sólo hay dos montañas principales: una es Tāvat-tāvasara y la otra se llama Kumuda. El océano es de jugo de caña de azúcar (Ikṣurasa), circundado por Puṣkara al doble de esa medida. En la dvīpa llamada Puṣkara hay una montaña llamada Mānasa. Ese territorio también se divide en dos, proporcionalmente. Está circundado por el océano de Agua Dulce (Svādodaka); y luego (viene) el ‘caldero’ cósmico (kaṭāha). Ésta es la medida de la tierra, y también la medida de la expansión del brahmāṇḍa junto con su envoltura en forma de caldero. No se conoce el número de tales universos en forma de huevo. En cada kalpa, Bhagavān Nārāyaṇa, en forma de jabalí, entrando hasta el extremo de Rasātala, los alza con un solo colmillo y los establece en firmeza. Así os ha sido relatado el recorrido de la longitud y la anchura de la tierra. Que haya bienestar para vosotros; iré a Kailāsa, mi morada, oh nacidos dos veces.»