Adhyaya 58: The Procedure for the Saubhāgyakaraṇa Vow (Rite for Auspicious Fortune)

Verse 1

अगस्त्य उवाच । अतः परं महाराज सौभाग्यकरणं व्रतम् । शृणु येनाशु सौभाग्यं स्त्रीपुंसामुपजायते ॥ ५८.१ ॥

Agastya dijo: «Después de esto, oh gran rey, escucha el voto (vrata) que produce buena fortuna; por él, la prosperidad y el bienestar auspicioso surgen pronto tanto en mujeres como en hombres».

Verse 2

फाल्गुनस्य तु मासस्य तृतीया शुक्लपक्षतः । उपासितव्या नक्तेन शुचिना सत्यवादिना ॥ ५८.२ ॥

En el mes de Phālguna, el tercer día lunar de la quincena luminosa debe observarse con ayuno nocturno, por quien es puro y veraz en su palabra.

Verse 3

सश्रीकं च हरिं पूज्य रुद्रं वा चोमया सह । या श्रीः सा गिरिजा प्रोक्ता यो हरिः स त्रिलोचनः ॥ ५८.३ ॥

Habiendo adorado a Hari junto con Śrī, o bien a Rudra junto con Umā, debe comprenderse: la Śrī de la que se habla es Girijā (Pārvatī), y el Hari del que se habla es Trilocana (Śiva).

Verse 4

एवं सर्वेषु शास्त्रेषु पुराणेषु च पठ्यते । एतस्मादन्यथा यस्तु ब्रूते शास्त्रं पृथक्तया ॥ ५८.४ ॥

Así se enseña en todos los śāstras y también en los Purāṇas. Pero quien, apartándose de esto, expone el śāstra de modo divergente, como si estuviera dividido en partes en conflicto—

Verse 5

रुद्रो जनानां मर्त्यानां काव्यं शास्त्रं न तद्भवेत् । विष्णुं रुद्रकृतं ब्रूयात् श्रीर्गौरी न तु पार्थिव । तन्नास्तिकानां मर्त्यानां काव्यं ज्ञेयं विचक्षणैः ॥ ५८.५ ॥

Para los mortales, una composición atribuida a Rudra no debe tenerse por śāstra autoritativo. Si alguien afirmara que Viṣṇu fue creado por Rudra, o que Śrī es en realidad Gaurī y no Pārvatī, oh Pārthivī, los discernientes deben reconocer tal obra como poesía de mortales incrédulos, no como śāstra.

Verse 6

एवं ज्ञात्वा सलक्ष्मीकं हरिं सम्पूज्य भक्तितः । मन्त्रेणानेन राजेन्द्र ततस्तं परमेश्वरम् ॥ ५८.६ ॥

Sabiendo esto, y habiendo adorado con devoción a Hari junto con Lakṣmī, oh el mejor de los reyes, entonces debe adorarse a ese Señor Supremo con este mantra.

Verse 7

गम्भीरायेति पादौ तु सुभगायेति वै कटिम् । उदरं देवदेवेति त्रिनेत्रायेति वै मुखम् । वाचस्पतये च शिरो रुद्रायेति च सर्वतः ॥ ५८.७ ॥

(Debe designarse) los pies con la fórmula «a Gambhīrā»; la cintura con «a Subhagā»; el vientre con «a Devadeva»; el rostro con «a Trinetra»; la cabeza a Vācaspati; y, por todas partes, a Rudra.

Verse 8

एवमभ्यर्च्य मेधावी विष्णुं लक्ष्म्या समन्वितम् । हरं वा गौरीसंयुक्तं गन्धपुष्पादिभिः क्रमात् ॥ ५८.८ ॥

Así, el sabio, tras rendir culto, debe adorar a Viṣṇu acompañado de Lakṣmī, o bien a Hara (Śiva) unido a Gaurī, con fragancias, flores y demás ofrendas, en el debido orden.

Verse 9

ततस्तस्याग्रतो होमं कारयेन्मधुसर्पिषा । तिलैः सह महाराज सौभाग्यपतयेति च ॥ ५८.९ ॥

Luego, ante Él, oh gran rey, debe hacerse un homa con miel y ghee, junto con semillas de sésamo, y también (con la fórmula) «para el Señor de la buena fortuna».

Verse 10

ततस्त्वक्षारविरसं निस्नेहं धरणीतले । गोधूमान्नं तु भुञ्जीत कृष्णेप्येवं विधिः स्मृतः ॥ आषाढादिद्वितीयां तु पारणं तत्र भोजनम् ॥ ५८.१० ॥

Luego, sobre el suelo, debe comerse alimento de trigo, libre de sal alcalina, sin condimento fuerte y sin aceite ni ghee; esta misma regla se recuerda también para la quincena oscura (kṛṣṇa-pakṣa). En el segundo día lunar (tithi) a partir de Āṣāḍha, se concluye la observancia (pāraṇa) con esa comida.

Verse 11

यवअन्नं तु ततः पश्चात् कार्त्तिकादिषु पार्थिव । श्यामाकं तत्र भुञ्जीत त्रीन् मासान् नियतः शुचिः ॥ ५८.११ ॥

Después de eso, oh rey, comenzando con el mes de Kārttika y los meses siguientes, debe comerse el grano śyāmāka, permaneciendo disciplinado y puro durante tres meses.

Verse 12

ततो माघसिते पक्षे तृतीयायां नराधिप । सौवर्णां कारयेद् गौरीं रुद्रं चैक्त्र बुद्धिमान् ॥ ५८.१२ ॥

Entonces, oh rey, en el tercer día lunar (tṛtīyā) de la quincena luminosa de Māgha, el sabio debe mandar hacer una imagen de oro de Gaurī y también de Rudra, colocándolas juntas en un mismo lugar.

Verse 13

सलक्ष्मीकं हरिं चापि यथाशक्त्या प्रसन्नधीः । ततस्तं ब्राह्मणे दद्यात पात्रभूते विचक्षणे ॥ ५८.१३ ॥

Con mente serena y complacida, y según la propia capacidad, debe ofrecer también a Hari junto con Lakṣmī; después, ha de entregar eso a un brāhmaṇa prudente, digno recipiente.

Verse 14

अन्नेन हीने वेदानां पारगे साधुवर्तिनि । सदाचार इति वा दद्यादल्पवित्ते विशेषतः ॥ ५८.१४ ॥

Cuando falta el alimento, aun siendo uno versado en los Vedas y de conducta virtuosa, debe igualmente dar—sobre todo si sus recursos son escasos—ofreciendo en nombre del “sadācāra”, es decir, la buena conducta.

Verse 15

षड्भिः पात्रैरुपेतं तु ब्राह्मणाय निवेदयेत् । एकं मधुमयं पात्रं द्वितीयं घृतपूरितम् ॥ ५८.१५ ॥

Debe presentarse al brāhmaṇa la ofrenda provista de seis recipientes: uno lleno de miel, y el segundo colmado de mantequilla clarificada (ghee).

Verse 16

तृतीयं तिलतैलस्य चतुर्थं गुडसंयुतम् । पञ्चमं लवणैः पूर्णं षष्ठं गोक्षीरसंयुतम् ॥ ५८.१६ ॥

El tercero ha de ser de aceite de sésamo; el cuarto, mezclado con jaggery o panela (guda); el quinto, lleno de sales; el sexto, mezclado con leche de vaca.

Verse 17

एतानि दत्त्वा पात्राणि सप्तजन्मान्तरं भवेत् । सुभगो दर्शनीयश्च नारी वा पुरुषोऽपि वा ॥ ५८.१७ ॥

Habiendo dado estos recipientes, durante siete nacimientos sucesivos uno se vuelve afortunado y de aspecto agradable, sea mujer o sea hombre.