HomeUpanishadsYogatattvaVerse 24
Previous Verse
Next Verse

Verse 24

Yogatattva

लययोगश्चित्तलयः कोटिशः परिकीर्तितः । गच्छंस्तिष्ठन् स्वपन् भुञ्जन् ध्यायेन् निष्कलमीश्वरम् ॥ स एव लययोगः स्यात् हठयोगमतः शृणु । यमश्च नियमश्चैव आसनं प्राणसंयमः ॥ प्रत्याहारो धारणा च ध्यानं भ्रूमध्यमे हरिम् । समाधिः समतावस्था साष्टाङ्गो योग उच्यते ॥

लय-योगः । चित्त-लयः । कोटिशः । परिकीर्तितः । गच्छन् । तिष्ठन् । स्वपन् । भुञ्जन् । ध्यायेत् । निष्कलम् । ईश्वरम् । सः । एव । लय-योगः । स्यात् । हठ-योगम् । अतः । शृणु । यमः । च । नियमः । च । एव । आसनम् । प्राण-संयमः । प्रत्याहारः । धारणा । च । ध्यानम् । भ्रू-मध्यमे । हरिम् । समाधिः । समता-अवस्था । स-अष्टाङ्गः । योगः । उच्यते ।

layayogaś cittalayaḥ koṭiśaḥ parikīrtitaḥ | gacchaṃs tiṣṭhan svapan bhuñjan dhyāyet niṣkalam īśvaram || sa eva layayogaḥ syād haṭhayogam ataḥ śṛṇu | yamaś ca niyamaś caiva āsanaṃ prāṇasaṃyamaḥ || pratyāhāro dhāraṇā ca dhyānaṃ bhrūmadhyame harim | samādhiḥ samatāvasthā sāṣṭāṅgo yoga ucyate ||

Laya-yoga—la disolución de la mente (citta-laya)—se proclama de incontables maneras. Caminando, de pie, durmiendo o comiendo, debe meditarse en el Señor sin partes (niṣkala Īśvara). Eso es laya-yoga. Ahora escucha el haṭha-yoga: yama y niyama, āsana, dominio del aliento (prāṇasaṃyama); pratyāhāra, dhāraṇā y dhyāna en Hari en el entrecejo; samādhi, el estado de ecuanimidad. A esto se le llama el yoga de ocho miembros.

Laya-yoga—(namely) the dissolution of the mind—is proclaimed in countless ways. While walking, standing, sleeping, or eating, one should meditate on the partless Lord. That indeed is laya-yoga. Now hear haṭha-yoga: yama and niyama, posture, restraint of breath; withdrawal (of the senses), concentration, and meditation on Hari in the middle of the eyebrows; samādhi, the state of equanimity—this is called the yoga of eight limbs.

Samādhi (samatā) as yogic absorption oriented to realization of the partless RealityMahavakya: Indirect: frames yogic absorption as a preparatory means; in Vedāntic synthesis, such steadiness supports mahāvākya contemplation leading to identity-knowledge, but no explicit mahāvākya is quoted.Krishna YajurvedaChandas: Anuṣṭubh (śloka)