Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 45

धर्मराज महाबुद्धे पश्य मां नृपसत्तम । चक्षुर्भ्यां नैव पश्यामि वैकल्यं किमिदं मम

dharmarāja mahābuddhe paśya māṃ nṛpasattama | cakṣurbhyāṃ naiva paśyāmi vaikalyaṃ kimidaṃ mama

¡Oh Dharmarāja, de gran entendimiento, oh el mejor de los reyes—mírame! No puedo ver en absoluto con mis ojos. ¿Qué aflicción es ésta que ha caído sobre mí?

dharmarājaO Dharmarāja
dharmarāja:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdharma (प्रातिपदिक) + rājan (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (धर्मस्य राजा)
mahābuddheO great-minded one
mahābuddhe:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + buddhi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहि (महती बुद्धिः यस्य सः)
paśyasee, look
paśya:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootdṛś (दृश् धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, मध्यम-पुरुष (2nd), एकवचन
māmme
mām:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootasmad (अस्मद् सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formत्रिलिङ्ग-प्रयोगे, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
nṛpasattamaO best of kings
nṛpasattama:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootnṛpa (प्रातिपदिक) + sattama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (नृपाणां सत्तमः)
cakṣurbhyāmwith (my) two eyes
cakṣurbhyām:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootcakṣus (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, द्विवचन (Instrumental dual)
nanot
na:
Pratishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
evaindeed, at all
eva:
Avadharana (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय (emphatic particle)
paśyāmiI see
paśyāmi:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootdṛś (दृश् धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, उत्तम-पुरुष (1st), एकवचन
vaikalyamimpairment, defect
vaikalyam:
Karma/Predicate (Object-like/कर्म)
TypeNoun
Rootvaikalya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; 'किम्' इत्यस्य विशेष्य (predicate/object)
kimwhat?
kim:
Prashna (Interrogative/प्रश्न)
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; प्रश्नवाचक (interrogative)
idamthis
idam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; 'vaikalyam' इत्यस्य विशेषणम्
mamaof me, my
mama:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootasmad (अस्मद् सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन

Bhīma

Listener: Dharmarāja (Yudhiṣṭhira)

Scene: Bhīma, eyes clouded or covered, reaches out in distress toward Yudhiṣṭhira (Dharmarāja), who stands composed, compassionate, and attentive; attendants form a concerned semicircle.

B
Bhīma
D
Dharmarāja (the king addressed)

FAQs

Affliction can become a turning point that humbles the powerful and redirects them toward dharma and refuge.

No specific sacred site is mentioned in this verse.

None directly; it is an urgent appeal describing sudden blindness.