Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 64

Devanagari script

गृहा रम्याः प्रदृश्यंते शचीपतिगृहोपमाः । प्रासादाः कुलमातॄणां दृश्यंते चाग्निशोभनाः

Transliteration

gṛhā ramyāḥ pradṛśyaṃte śacīpatigṛhopamāḥ | prāsādāḥ kulamātṝṇāṃ dṛśyaṃte cāgniśobhanāḥ

Translation

Aparecieron ante la vista casas encantadoras, semejantes a la morada del señor de Śacī (Indra). Y también se vieron los palacios de las kula-mātṛs, resplandecientes como el fuego sagrado.

Word by Word

• गृहाः: houses
• गृहाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गृह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• रम्याः: beautiful
• रम्याः: Karta (Qualifier/कर्तृविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: रम्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘गृहाः’ इत्यस्य विशेषणम्

• प्रदृश्यन्ते: are seen/appear
• प्रदृश्यन्ते: Kriyā (Main verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + दृश् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, बहुवचन, आत्मनेपद; कर्मणि/भावे प्रयोग (appear/are seen)

• शचीपतिगृहोपमाः: comparable to the house of Śacī’s lord (Indra)
• शचीपतिगृहोपमाः: Karta (Qualifier/कर्तृविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शचीपति + गृह + उपमा (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘गृहाः’ इत्यस्य विशेषणम्; समासः: शचीपतेः गृहस्य उपमा (उपमान-तत्पुरुष)

• प्रासादाः: palaces
• प्रासादाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: प्रासाद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• कुलमातॄणाम्: of the clan-mothers/ancestral mothers
• कुलमातॄणाम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: कुल + मातृ (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (‘कुलस्य मातरः’)

• दृश्यन्ते: are seen
• दृश्यन्ते: Kriyā (Main verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, बहुवचन, आत्मनेपद; कर्मणि/भावे प्रयोग

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-निपात (conjunction)

• अग्निशोभनाः: splendid with firelight
• अग्निशोभनाः: Karta (Qualifier/कर्तृविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अग्नि + शोभन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘प्रासादाः’ इत्यस्य विशेषणम्; तत्पुरुषः (‘अग्निना शोभनाः’/‘अग्निशोभया युक्ताः’)

Speaker

Narrator (Purāṇic narrator within the Dharmāraṇya episode; specific speaker not explicit in this excerpt)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kula-mātṛ-prāsāda precinct (within Dharmāraṇya)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A radiant sacred neighborhood: elegant houses like Amarāvatī, and blazing mansions dedicated to clan-mothers, glowing with fire-like brilliance; viewers gaze in amazement.

Characters & Entities

• Śacīpati (Indra)
• Kula-mātṛs

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A holy land is recognized by divine order and splendor—sacred spaces mirror the worlds of the gods.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Dharmāraṇya is portrayed as a divine-like settlement with shrines, mansions, and protective mother-deities.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit prescription here; the verse emphasizes darśana (seeing) of sacred structures and deity-abodes.