Rig Veda 10.69.1: Mandala 10, Sukta 69, Mantra 1

Sukta 10.69

Rishi: Vadhryaśva (as named patron/associated seer in the hymn’s framing)

Devata: Agni

Chandas: Jagatī (probable for RV 10.69; long pādas typical, but needs metrical verification)

Samhita Patha (Devanagari)

भद्रा अग्नेर्वध्र्यश्वस्य संदृशो वामी प्रणीतिः सुरणा उपेतयः । यदीं सुमित्रा विशो अग्र इन्धते घृतेनाहुतो जरते दविद्युतत् ॥

Transliteration

bhadrā́ agnér vadhry-aśvásya saṃ-dṛ́śo vāmī́ prá-ṇītiḥ su-ráṇā́ upétayaḥ | yad ī́ṃ su-mitrā́ víśo ágre indháte ghṛténa ā́huto jarate davídyutat ||

Translation

Auspiciosas son las visiones de Agni para Vadhryaśva; amable su guía, nobles sus acercamientos. Cuando los pueblos, en buena amistad, lo encienden al frente, entonces, ofrecido con manteca clarificada, crece y resplandece con vivo fulgor.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• भद्राः: auspicious (ones)
• भद्राः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: भद्र (प्रातिपदिक)

• अग्नेः: of Agni
• अग्नेः: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• वध्र्यश्वस्य: of Vadhryaśva
• वध्र्यश्वस्य: Adhikaraṇa
• Type: Proper Noun
• Root: वध्र्यश्व (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/तत्पुरुष-समास)

• संदृशः: appearances, sights
• संदृशः: Kartā
• Type: Noun
• Root: संदृश् (प्रातिपदिक; ‘दर्शन/दृश्य’)

• वा: or
• वा: —
• Type: Indeclinable
• Root: वा

• वामी: lovely, gracious
• वामी: Kartā
• Type: Adjective
• Root: वाम (प्रातिपदिक)

• प्रणीतिः: leading forth, guidance
• प्रणीतिः: Kartā
• Type: Noun
• Root: प्र-नी (धातु) → प्रणीतिः (कृदन्त/भाववाचक संज्ञा)

• सुरणाः: well-pleasing, kindly
• सुरणाः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: सुरणा (प्रातिपदिक)

• उपेतयः: approaches, attendances
• उपेतयः: Kartā
• Type: Noun
• Root: उप-इ (धातु) → उपेत (कृदन्त) / उपेतयः (प्रातिपदिक-रूप)

• यदा: when
• यदा: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: यदा

• ईम्: him/it (enclitic)
• ईम्: Karma
• Type: Indeclinable
• Root: ईम्

• सुमित्राः: good-friended, friendly
• सुमित्राः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: सु-मित्र (प्रातिपदिक; समास)

• विशः: clans, peoples
• विशः: Kartā
• Type: Noun
• Root: विश् (प्रातिपदिक)

• अग्रे: in front, at the fore
• अग्रे: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: अग्र (प्रातिपदिक)

• इन्धते: they kindle
• इन्धते: Kriyā
• Type: Verb
• Root: इन्ध् (धातु)

• घृतेन: with ghee
• घृतेन: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: घृत (प्रातिपदिक)

• आहुतः: having been offered (invoked/oblated)
• आहुतः: Kartā
• Type: Participle
• Root: आ-हु (धातु) → आहुत (कृदन्त; क्त)

• जरते: he grows old / wears on
• जरते: Kriyā
• Type: Verb
• Root: जॄ/जर् (धातु; ‘to age/decay’)

• दविद्युतत्: he flashed forth, shone strongly
• दविद्युतत्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: वि-द्युत् (धातु) + द (उपसर्ग/प्रवर्धक) → दवि-द्युत्