Rig Veda 10.55.4: Mandala 10, Sukta 55, Mantra 4

Sukta 10.55

Devata: Uṣas (Dawn) prominently; with an underlying doctrine of Asuric sovereignty

Chandas: Trishtubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

यदुष औच्छः प्रथमा विभानामजनयो येन पुष्टस्य पुष्टम् । यत्ते जामित्वमवरं परस्या महन्महत्या असुरत्वमेकम् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 10.55.4

Transliteration

yád uṣá áucchaḥ prathamā́ vi-bhā́nām ájanayo yéna puṣṭásya puṣṭám | yát te jā́mi-tvam ávaraṃ párasyā mahán mahatyā́ asura-tvám ékam ||

Translation

Cuando tú, oh Aurora, resplandeciste la primera entre los resplandores, hiciste nacer el sustento del sustento. Y cuando tu parentesco es lo inferior y lo otro lo superior: uno es el gran señorío asúrico del Grande.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यत्: when/that which
• यत्: Adhikaraṇa (सम्बन्ध/यद्-तद्-सम्बन्धः)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• उषः: O Dawn
• उषः: Sambodhana
• Type: Noun
• Root: उषस् (प्रातिपदिक)

• औच्छः: you dawned / shone forth
• औच्छः: Kartā (उषः)
• Type: Verb
• Root: वस् (धातु; वस्/उष् ‘to shine, dawn’—उषस्-क्रियापदम्)

• प्रथमा: first
• प्रथमा: Kartā (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: प्रथम (प्रातिपदिक)

• विभानाम्: of the shining ones
• विभानाम्: Sambandha (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: विभान (प्रातिपदिक; ‘shining one’)

• अजनयः: you generated / brought forth
• अजनयः: Kartā (उषः)
• Type: Verb
• Root: जन् (धातु)

• येन: by which
• येन: Karaṇa
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पुष्टस्य: of nourishment / of the nourished
• पुष्टस्य: Sambandha (षष्ठी)
• Type: Noun/Adjective
• Root: पुष्ट (प्रातिपदिक; ‘nourished, prosperity’)

• पुष्टम्: nourishment, prosperity
• पुष्टम्: Karma
• Type: Noun
• Root: पुष्ट (प्रातिपदिक)

• यत्: and that which
• यत्: Adhikaraṇa (सम्बन्ध/यद्-तद्-सम्बन्धः)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• ते: your
• ते: Sambandha (षष्ठी)
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• जामित्वम्: kinship, being akin
• जामित्वम्: Karma/Viśeṣya (वाक्ये ‘that your kinship…’)
• Type: Noun
• Root: जामि-त्व (प्रातिपदिक; जामि ‘kinsman’ + त्व)

• अवरम्: lower, nearer/younger
• अवरम्: Viśeṣaṇa
• Type: Adjective
• Root: अवर (प्रातिपदिक)

• परस्याः: of the farther one / of the other
• परस्याः: Sambandha (षष्ठी)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: परा (प्रातिपदिक)

• महत्: great
• महत्: Viśeṣaṇa
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)

• महत्याः: of the great (female)
• महत्याः: Sambandha (षष्ठी)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: महत् (प्रातिपदिक; स्त्री-रूप ‘महती’)

• असुरत्वम्: asura-hood, lordly power
• असुरत्वम्: Karma/Viśeṣya
• Type: Noun
• Root: असुर-त्व (प्रातिपदिक; असुर + त्व)

• एकम्: one, single
• एकम्: Viśeṣaṇa
• Type: Adjective
• Root: एक (प्रातिपदिक)