Previous Verse
Next Verse

Shloka 18

पृथिवीमण्डलपरिज्ञानम्

Sugriva on Surveying the Earth’s Regions

द्रुमशैलांस्ततः पश्यन्भूयो दक्षिणतोऽपराम्।पश्चिमां च दिशं प्राप्ता वालिना समभिद्रुतः।।।।

drumaśailāṁs tataḥ paśyan bhūyo dakṣiṇato 'parām |

paścimāṁ ca diśaṁ prāpto vālinā samabhidrutaḥ ||

Contemplando bosques y montañas, dejé de nuevo el lado del sur y alcancé el occidente, aún perseguido por Vālī.

द्रुमशैलान्trees and mountains
द्रुमशैलान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootद्रुम (प्रातिपदिक) + शैल (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-समासः; पुंलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्; ‘द्रुमाः च शैलाः च’
ततःthen
ततः:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्ययम्
पश्यन्seeing
पश्यन्:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootदृश् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त, पुंलिङ्गः, प्रथमा, एकवचनम्; क्रियाविशेषणभावे
भूयःagain
भूयः:
Kriya-visheshana (क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootभूयः (अव्यय)
Formअव्ययम्; पुनरर्थक
दक्षिणतःfrom the south
दक्षिणतः:
Apadana (अपादान)
TypeIndeclinable
Rootदक्षिणतः (अव्यय)
Formअव्ययम्; दिशावाचक-तसिल् (from the south)
अपराम्another
अपराम्:
Karma-anvayi (कर्म-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootअपर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया, एकवचनम्; दिशम् (अनुक्त)-विशेषणम्
पश्चिमाम्western
पश्चिमाम्:
Karma-anvayi (कर्म-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootपश्चिम (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया, एकवचनम्; दिशम्-विशेषणम्
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्ययम्
दिशम्direction
दिशम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदिश्/दिशा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया, एकवचनम्
प्राप्तःreached
प्राप्तः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-आप् (धातु)
Formलङ्-लकारः, प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; अर्थतः ‘प्रापम्/प्राप्तवान्’
वालिनाby Vali
वालिना:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootवालिन्/वालि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, तृतीया, एकवचनम्
समभिद्रुतःclosely pursued
समभिद्रुतः:
Karta-anvayi (कर्ता-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootसम्-अभि-द्रु/द्रव् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त, पुंलिङ्गः, प्रथमा, एकवचनम्; ‘समभिद्रुत’ = closely chased

'Looking at the places around, I reached the best of mountains where the Sun sets (I found Vali still chasing me) and ran towards the north.

V
Vālī

FAQs

The verse supports the dharmic idea of perseverance without malice—enduring hardship while continuing to seek a rightful, safe place.

Sugrīva continues his account of changing directions, now reaching the west while Vālī remains in pursuit.

Steadfastness—maintaining effort despite relentless danger.