Adhyaya 92

Verse 1

कुंजल उवाच । कालंजरं समासाद्य निवसंति सुदुःखिताः । महापापैस्तु संदग्धा हाहाभूता विचेतनाः

Kuṃjala dijo: Al llegar a Kālañjara, moran allí en extrema miseria—abrasados por grandes pecados, clamando «¡Ay, ay!», y privados de sentido.

Verse 2

तत्र कश्चित्समायातःसिद्धश्चैव महायशाः । तेन पृष्टाः सुदुःखार्ता भवंतः केन दुःखिताः

Entonces llegó allí un ilustre Siddha de gran fama. Al verlos afligidos por intenso dolor, preguntó: «¿Por qué sufrís? ¿Cuál es la causa de vuestra pena?»

Verse 3

स तैः प्रोक्तो महाप्राज्ञः सर्वज्ञानविशारदः । तेषां ज्ञात्वा महापापं कृपां चक्रे सुपुण्यभाक्

Así interpelado por ellos, aquel gran sabio—de vasta inteligencia y versado en todo conocimiento—al comprender su gravísimo pecado, se conmovió a compasión por ellos, pues estaba colmado de mérito.

Verse 4

सिद्ध उवाच । अमासोमसमायोगे प्रयागः पुष्करश्च यः । अर्घतीर्थं तृतीयं तु वाराणसी चतुर्थका

Dijo el Siddha: «En la conjunción del día de luna nueva con la observancia de Soma, Prayāga y también Puṣkara son los principales. Arghatīrtha es el tercero, y Vārāṇasī el cuarto».

Verse 5

गच्छंतु तत्र वै यूयं चत्वारः पातकाविलाः । गंगांभसि यदा स्नातास्तदा मुक्ता भविष्यथ

«Id allí, en verdad, vosotros cuatro, manchados de pecado. Cuando os hayáis bañado en las aguas del Gaṅgā, entonces seréis liberados».

Verse 6

पातकेभ्यो न संदेहो निर्मलत्वं गमिष्यथ । आदिष्टास्तेन वै सर्वे प्रणेमुस्तं प्रयत्नतः

«De los pecados, no hay duda: alcanzaréis la pureza». Así instruidos por él, todos se postraron ante él con fervor.

Verse 7

कालंजरात्ततो जग्मुः सत्वरं पापपीडिताः । वाराणसीं समासाद्य स्नात्वा चै वद्विजोत्तमाः

Entonces, afligidos por el pecado, partieron apresuradamente de Kālañjara. Al llegar a Vārāṇasī, aquellos mejores de los dos veces nacidos se bañaron allí.

Verse 8

प्रयागं पुष्करं चैव अर्घतीर्थं तु सत्तम । अमासोमं सुसंप्राप्य जग्मुस्ते च महापुरीम्

Oh el mejor de los virtuosos: tras llegar debidamente a Prayāga, a Puṣkara y al sagrado vado llamado Arghatīrtha, y también a Amāsoma, entonces partieron hacia la gran ciudad.

Verse 9

विदुरश्चंद्रशर्मा च वेदशर्मा तृतीयकः । वैश्यो वंजुलकश्चैव सुरापः पापचेतनः

Vidura, Candraśarmā y Vedaśarmā como el tercero; y el vaiśya llamado Vañjulaka, bebedor de licor, de mente pecaminosa.

Verse 10

तस्मिन्पर्वणि संप्राप्ते स्नाता गंगांभसि द्विज । स्नानमात्रेण मुक्तास्तु गोवधाद्यैश्च किल्बिषैः

Oh brāhmaṇa, cuando llega ese día sagrado de festividad, quien se baña en las aguas del Gaṅgā queda, por ese solo baño, liberado de los pecados, incluso de los que comienzan con la muerte de una vaca y otras graves transgresiones.

Verse 11

ब्रह्महत्या गुरुहत्या सुरापानादि पातकैः । लिप्तानि तानि तीर्थानि परिभ्रमंति मेदिनीम्

Manchados por pecados como el asesinato de un brāhmaṇa, la muerte del propio maestro y el beber embriagantes, esos sagrados vados (tīrthas) vagan por la tierra.

Verse 12

पुष्करो अर्धतीर्थस्तु प्रयागः पापनाशनः । वाराणसी चतुर्थी तु लिप्ता पापैर्द्विजोत्तम

Puṣkara es tenido por un ‘medio-tīrtha’; Prayāga es el destructor de los pecados. Vārāṇasī, en cambio, es el cuarto, aunque está manchado por pecados, oh el mejor de los dos veces nacidos.

Verse 13

कृष्णत्वं पेदिरे सर्वे हंसरूपेण बभ्रमुः । सर्वेष्वेव सुतीर्थेषु स्नानं चक्रुर्द्विजोत्तमाः

Todos alcanzaron el estado de Kṛṣṇa y, tomando la forma de cisnes (haṃsa), vagaron. En cada excelente tīrtha, los mejores de los dos veces nacidos realizaron el baño ritual.

Verse 14

कृष्णत्वं नैव गच्छेत तेषां पापेन चागतम् । सुतीर्थेषु महाराज स्नाताः सर्वेषु वै पुनः

Oh gran rey, esa mancha oscura nacida de su pecado jamás recaería sobre Él; pues de nuevo se ha bañado en todos los excelentes tīrthas.

Verse 15

यं यं तीर्थं प्रयांत्येते सर्वे तीर्था द्विजोत्तम । हंसरूपेण वै यांति तैः सार्द्धं तु सुदुःखिताः

Oh mejor de los dos veces nacidos, a cualquier tīrtha que vayan estos seres, allí van también todos los tīrthas—en verdad, en forma de cisnes—y, acompañándolos, permanecen sumamente afligidos.

Verse 16

भार्याः पातकरूपाश्च भ्रमंति परितस्तथा । अष्टषष्टिसु तीर्थानि हंसरूपेण बभ्रमुः

Asimismo, las esposas—tomando formas de pecados—vagaban por todas partes; y los sesenta y ocho tīrthas anduvieron en forma de cisnes.

Verse 17

तैः सार्द्धं सु महाराज महातीर्थैः समं पुनः । मानसं चागतास्ते च पातकाकुलमानसाः

Junto con ellos, oh noble gran rey, volvieron a llegar a Mānasā, en compañía de los grandes tīrthas; pero sus mentes seguían turbadas y colmadas de pecado.

Verse 18

तत्र स्नाता महाराज न जहाति च पातकः । लज्जयाविष्टमनसा मानसो हंसरूपधृक्

Oh gran rey, aun después de bañarse allí, el pecado no se aparta de inmediato. El nacido en Mānasarovara—tomando forma de cisne—permanece con la mente presa de vergüenza.

Verse 19

संजातः कृष्णकायस्तु यं त्वं वै दृष्टवान्पुरा । रेवातीरं ततो जग्मुरुत्तरं पापनाशनम्

Se volvió de cuerpo oscuro: el mismo a quien tú habías visto antes. Luego marcharon hacia el norte, a la ribera de la Revā, el lugar santo que destruye el pecado.

Verse 20

कुब्जायाः संगमे ते तु सुरसिद्धनिषेविते । स्नानमात्रेण मुक्तास्ते पापेभ्यो द्विजसत्तम

Pero en la confluencia de la Kubjā, frecuentada por devas y siddhas, quedaron libres de pecados con solo bañarse, oh el mejor de los dos veces nacidos.

Verse 21

विहाय वर्णमेवैतं सुकृतं प्रतिजग्मिरे । यं यं तीर्थं प्रयांत्येते हंसाः स्नानं प्रचक्रमुः

Abandonando ese mismo color, retornaron a su mérito anterior; y a cualquier tīrtha que iban, aquellos cisnes comenzaban allí el rito del baño.

Verse 22

जहसुस्ताः स्त्रियो दृष्ट्वा पातकं नैव गच्छति । तोयानलेन कुब्जायाः पातकं वरमेव च

Al verla, aquellas mujeres se rieron; y sin embargo el pecado no se va. Aun en la Kubjā, el pecado se elimina en verdad solo mediante agua y fuego, según los ritos purificatorios.

Verse 23

भस्मावशेषं संजातं तदा मृतास्तु ताः स्त्रियः । ब्रह्महत्या गुरोर्हत्या सुरापानागमागमाः

Sólo quedaron cenizas; y entonces aquellas mujeres murieron. (El relato menciona pecados gravísimos:) matar a un brāhmaṇa, matar al propio maestro, beber licor y uniones ilícitas.

Verse 24

भस्मीभूतास्तु संजाता रेवायाः कुब्जया हताः । तास्तु हता महाभाग या मृतास्तु सरित्तटे

Quedaron reducidas a cenizas, muertas por Kubjā de la Revā. Oh afortunado, aquellas que fueron abatidas, las que murieron en la ribera del río,

Verse 25

अष्टषष्टि सुतीर्थानां हंसरूपेण तानि तु । सार्द्धं हंसः समायातो विद्धि तं त्वं तु मानसम्

Aquellos sesenta y ocho excelsos vados sagrados (tīrthas) llegaron en forma de cisnes; y junto con ellos llegó también el Cisne—sabe tú que ese (cisne) es el Mānasatīrtha (Mānasa).

Verse 26

चत्वारः कृष्णहंसाश्च तेषां नामानि मे शृणु । प्रयागः पुष्करश्चैव अर्घतीर्थमनुत्तमम्

Hay cuatro sagrados «Kṛṣṇa-haṃsas»; escucha de mí sus nombres: Prayāga, Puṣkara y el insuperable Argha-tīrtha,

Verse 27

वाराणसी चतुर्थी च चत्वारः पापनाशनाः । ब्रह्महत्याभिभूतानि चत्वारि परिबभ्रमुः

Y Vārāṇasī es la cuarta: estos cuatro destruyen el pecado. Dominados por el pecado de brahma-hatyā (matar a un brāhmaṇa), cuatro (seres) vagaron sin rumbo.

Verse 28

तीर्थान्येतानि दुःखेन तीर्थेषु च महामते । न गतं पातकं घोरं तेषां तु भ्रमतां सुत

Oh sabio, a estos tīrthas se llega con fatiga; mas para quienes sólo vagan de un tīrtha a otro, oh hijo, su terrible pecado no se aparta.

Verse 29

कुब्जायाः संगमे शुद्धा विमुक्ताः किल्बिषात्किल । तीर्थानामेव सर्वेषां पुण्यानामिह संमतः

En la confluencia de la Kubjā, uno se purifica y en verdad queda libre de pecado. Este lugar es tenido aquí por la esencia meritoria entre todos los tīrthas.

Verse 30

राजा प्रयागः संजात इंद्रस्य पुरतः किल । तावद्गर्जंतु तीर्थानि यावद्रेवा न दृश्यते

En verdad, Prayāga llegó a ser el rey, el primero de los tīrthas, ante Indra. Que los tīrthas bramen en alabanza, mientras aún no se haya visto a la Revā (Narmadā).

Verse 31

ब्रह्महत्यादि पापानां विनाशाय प्रतिष्ठिता । कपिलासंगमे पुण्ये रेवायाः संगमे तथा

Está establecido para la destrucción de los pecados, comenzando por la brahmahatyā (matar a un brāhmaṇa), en el sagrado confluente de la Kapilā, y asimismo en el confluente de la Revā.

Verse 32

मेघनादसमायोगे तथा चैवोरुसंगमे । महापुण्या महाधन्या रेवा सर्वत्रदुर्लभा

En la confluencia con Meghanāda, y asimismo en el sagrado encuentro con el río Uru, la Revā (Narmadā) es sumamente santa y grandemente dadora de prosperidad, aunque rara de alcanzar en todas partes.

Verse 33

सा च ओंकारे भृगुक्षेत्रे नर्मदाकुब्जसंगमे । दुःप्राप्या मानवै रेवा माहिष्मत्यां सुरोत्तमैः

Esa misma Revā (la Narmadā) se halla en Oṃkāra, en la región sagrada de Bhṛgu, en la confluencia con Kubjā; es difícil de alcanzar para los hombres, pero en Māhiṣmatī es accesible incluso para los más excelsos de los devas.

Verse 34

विटंकासंगमे पुण्या श्रीकंठे मंगलेश्वरे । सर्वत्र दुर्लभा रेवा सुरपुण्यसमाकुला

En la confluencia con Viṭaṃkā, la Revā es supremamente sagrada; también en Śrīkaṇṭha y en Maṅgaleśvara. En todas partes, la Revā es difícil de alcanzar, colmada del mérito acumulado de los devas.

Verse 35

तीर्थमाता महादेवी अघराशिविनाशिनी । उभयोः कूलयोर्मध्ये यत्र तत्र सुखी नरः

Madre de los tīrthas, Gran Diosa, destructora de montones de pecado: dondequiera que un hombre habite entre sus dos riberas, allí vive dichoso.

Verse 36

अश्वमेधफलं भुंक्ते स्नानेनैकेन मानवः । एतत्ते सर्वमाख्यातं यत्त्वया परिपृच्छितम्

Con un solo baño ritual, el hombre obtiene el fruto equivalente al sacrificio del Aśvamedha. Así te he expuesto todo lo que me preguntaste.

Verse 37

सर्वपापापहं पुण्यं गतिदं चापिशृण्वताम् । एवमुक्त्वा महाप्राज्ञ तृतीयं पुत्रमब्रवीत्

«Elimina todos los pecados; es meritorio; y concede la meta suprema incluso a quienes solo lo escuchan». Dicho esto, el gran sabio habló a su tercer hijo.

Verse 92

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थे च्यवनचरित्रे द्विनवतितमोऽध्यायः

Así concluye el nonagésimo segundo capítulo del Bhūmi-khaṇḍa del sagrado Padma Purāṇa, en la narración de Vena, sobre el Guru-tīrtha y el relato de Cyavana.