The Account of Kāṣṭhīlā (Kāṣṭhīlā-ākhyāna) within the Mohinī Narrative
तैलं भोक्तुश्च संक्रांतौ गोभिस्तीर्थं च गच्छतः । तथा मृदमनुद्धृत्य स्नातुः परजलाशये ॥ १२९ ॥
tailaṃ bhoktuśca saṃkrāṃtau gobhistīrthaṃ ca gacchataḥ | tathā mṛdamanuddhṛtya snātuḥ parajalāśaye || 129 ||
Quien consume aceite en el día de Saṅkrānti, quien va a un tīrtha acompañado de vacas, y quien se baña en el estanque ajeno sin antes pedir permiso o tomar tierra para la purificación: tales actos se consideran impropios y con falta ritual.
Sanatkumara (teaching Narada)
Vrata: Saṅkrānti (observance context, not a named vrata here)
Rasa: {"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"bhayanaka","emotional_journey":"A calm but cautionary catalog of ritual improprieties tied to calendrical time (Saṅkrānti), pilgrimage behavior, and bathing etiquette, implying unseen ritual consequences."}
It emphasizes dharmic restraint in pilgrimage and bathing—observances like Saṅkrānti and tīrtha-yātrā must be paired with purity, permission, and non-harmful conduct, otherwise merit is diminished.
Bhakti is expressed through disciplined conduct: honoring sacred times (Saṅkrānti), revering tīrthas, respecting living beings like cows, and avoiding disrespectful use of others’ resources—outer discipline supporting inner devotion.
It indirectly points to Jyotiṣa (timing of Saṅkrānti) and Kalpa/Smārta ritual practice (snāna rules, tīrtha etiquette, and purity regulations).