Shloka 35
Indrajit’s Binding, Restoration by Viśalyā, and Counsel Restraining Rāvaṇa (Āraṇyaka Parva 273)
ततोअग्निं नाशयामासु: संवर्ताग्निनियामका: । अक्षमात्रैश्व धाराभिस्तिष्ठन्त्यापूर्य सर्वश:,“इससे प्रलयकालीन अग्नि बुझ जाती है। संवर्तक अग्निका नियन्त्रण करनेवाले वे महामेघ लंबे सर्पोंके समान मोटी धाराओंसे जल गिराते हुए सबको डुबो देते हैं
tato 'gniṁ nāśayāmāsuḥ saṁvartāgniniyāmakāḥ | akṣamātraiś ca dhārābhis tiṣṭhanty āpūrya sarvaśaḥ ||
Entonces aquellas nubes poderosas—las que gobiernan el fuego Saṁvartaka, el fuego del fin del mundo—apagaron la llamarada. Derramando torrentes espesos, como serpientes, se alzaron sobre la escena e inundaron todo por todas partes, de modo que hasta la conflagración de la disolución quedó sometida.
भीमसेन उवाच
Educational Q&A
The verse emphasizes that even seemingly unstoppable destructive forces can be checked by a higher regulating power; it frames cosmic destruction and restraint as part of an ordered universe rather than mere chaos.
Bhīma describes extraordinary clouds that control the Saṁvartaka fire: they pour down immensely thick torrents, flooding everything and extinguishing even a pralaya-like blaze.