Shloka 8
पाण्डवानां पाञ्चालगमनम्
The Pāṇḍavas’ Journey toward Pāñcāla and News of the Svayaṃvara
पाद्यार्ष्याचमनीयैस्तं स्वागतेन च भारत । तथैव परिजग्राह वन्येन हविषा तदा,भारत! पाद्य, अर्घ्य, आचमनीय, स्वागत-भाषण तथा वन्य हविष्य आदिसे उन्होंने विश्वामित्रजीका सत्कार किया
pādyārṣyācamanaīyais taṃ svāgatena ca bhārata | tathaiva parijagrāha vanyena haviṣā tadā ||
¡Oh Bhārata!, lo recibió con los honores acostumbrados: agua para lavar los pies, la ofrenda de arghya, agua para sorber y palabras de bienvenida. Del mismo modo, entonces lo honró también con oblaciones disponibles en el bosque. El verso subraya la ética de la hospitalidad: aun en la espesura, debe honrarse al huésped según los propios medios, guardando dignidad, respeto y dharma.
गन्धर्व उवाच
Educational Q&A
The verse teaches atithi-dharma: a guest should be honored with respectful offerings and kind words, and one should offer what is available—even simple forest provisions—without neglecting courtesy and ritual propriety.
A host receives an honored visitor with formal reception rites—pādya, arghya, ācamanīya, and a welcome—then further honors him with forest-sourced oblations, showing respectful hospitality despite limited resources.