Anuvaka 2

Mantra 1

देवा वै मृत्योर्बिभयुस्ते प्रजापतिमुपाधावन् । तेभ्य एतां प्राजापत्यां सतकृष्णलां निरवपत् । तयैवैष्वमृतमदधात् । यो मृत्योर्बिभीयात् तस्मा एतां प्राजापत्यां सतकृष्णलां निर्वपेत् । प्रजापतिमेव स्वेन भागधेयेनोपधावति । स एवास्मिन्नायुर् दधाति । सर्वमायुरेति । सतकृष्णला भवति । सतायुः पुरुषः सतेन्द्रियस् आयुष्य् एवेन्द्रिये ॥

Los dioses, en verdad, temían a la muerte. Acudieron a Prajāpati. Para ellos preparó esta (ofrenda) prājāpatya «con granos negros» (satakṛṣṇalā), y por ella les otorgó la inmortalidad. Quien tema a la muerte, para él que se prepare esta (ofrenda) prājāpatya «con granos negros». Con su propia porción se acerca a Prajāpati mismo; y él le concede aquí la duración de la vida. Alcanza la vida completa. Es «con granos negros»; el hombre se vuelve longevo, con los sentidos íntegros; la vitalidad está, en efecto, en los sentidos.

Mantra 2

प्रति तिष्ठति घृते भवति । आयुर्वै घृतम् अमृतं हिरण्यम् । आयुश्चैवास्मा अमृतं च समीची दधाति । चत्वारि चत्वारि कृष्णलान्यव द्यति चतुरवत्तस्याप्त्यै । एकधा ब्रह्मण उप हरति । एकधैव यजमान आयुर्दधाति । असावादित्यो न व्यरोचत । तस्मै देवाः प्रायश्चित्तिमैच्छन् । तस्मा एतं सौर्यं चरुं निरवपन् । तेनैवास्मैन् ॥

Se coloca enfrente; en el ghee queda (asentado). Pues el ghee es la vida, y el oro es la inmortalidad. Así le otorga debidamente vida e inmortalidad. Corta cuatro y otras cuatro kṛṣṇala negras, para alcanzar la cuaternidad (la plenitud). De una sola manera lo presenta al Brahmán; de esa misma manera el sacrificante se concede vida. El Āditya, el Sol, no resplandecía; los dioses buscaron una expiación para él. Entonces esparcieron para él este cāru solar; con ello mismo (fue restituido) para él.

Mantra 3

रुचम् अदद्धुः । यो ब्रह्मवर्चसकामः स्यात् । तस्मा एतं सौर्यं चरुं निर्वपेत् । अमुम् एवादित्यं स्वेन भागधेयेनोपधावति । स एवास्मिन् ब्रह्मवर्चसं दधाति । ब्रह्मवर्चस्य् एव भवति । उभयतो रुक्मौ भवतः । उभयत एवास्मिन् रुचं दधाति । प्रयाजेप्रयाजे कृष्णलं जुहोति । दिग्भ्य एवास्मै ब्रह्मवर्चसम् अवरुन्द्धे । आग्नेयम् अष्टाकपालं निर्वपेत् । सावित्रं द्वादशकपालम् । भूम्यै ।

Quien desee el resplandor y la gloria de la fuerza brahmánica (brahmavarcas) debe ofrecer un cāru solar. Con su propia porción se acerca a aquel mundo; y él mismo deposita en él el brahmavarcas: llega a ser poseedor de brahmavarcas. Que haya dos adornos de oro a ambos lados: así le otorga brillo por ambos lados. En cada ofrenda preliminar (prayāja) vierte un grano negro: así obtiene para él el brahmavarcas desde todas las direcciones. Debe preparar un pastel de Agni en ocho tiestos y uno de Savitar en doce tiestos, para la Tierra.

Mantra 4

चरुं यः कामयेत हिरण्यं विन्देय हिरण्यं मा उप नमेद् इति । यद् आग्नेयो भवत्य् आग्नेयं वै हिरण्यं यस्यैव हिरण्यं तेनैवैनद् विन्दते । सावित्रो भवति सवितृप्रसूत एवैनद् विन्दते । भूम्यै चरुर् भवत्य् अस्याम् एवैनद् विन्दते । उपैनं हिरण्यं नमति । वि वा एष इन्द्रियेण वीर्येणर्ध्यते यो हिरण्यं विन्दते । एताम् ॥

Quien desee: «Que yo encuentre oro; que el oro no se aparte de mí», que (ofrezca) un cāru. Que sea agneo: pues el oro es agneo; y precisamente por aquello que es oro, lo encuentra. Es sāvitṛio: impulsado por Savitṛ, lo encuentra. Es un cāru para la Tierra: en esta misma (tierra) lo encuentra. El oro se inclina hacia él; en verdad, quien encuentra oro prospera en poder de los sentidos y en vigor varonil. Esta (prescripción)…

Mantra 5

एव निर् वपेद् धिरण्यं वित्त्वा नेन्द्रियेण वीर्येण व्य् र्ध्यते । एताम् एव निर् वपेद् यस्य हिरण्यं नस्येत् । यद् आग्नेयो भवत्य् आग्नेयं वै हिरण्यं यस्यैव हिरण्यं तेनैवैनद् विन्दति । सावित्रो भवति सवितृप्रसूत एवैनद् विन्दति । भूम्यै चरुर् भवत्य् अस्यां वा एतन् नस्यति यन् नस्यत्य् अस्याम् एवैनद् विन्दति । इन्द्रः ॥

Que haga así la preparación: tras reconocer (recobrar) el oro, no se ve menguado en fuerza sensorial ni en vigor varonil. Que realice precisamente esta (preparación) si el oro de alguien se ha perdido. Que sea agneya: pues el oro es agneya; de aquel cuyo oro (se perdió), por eso mismo lo encuentra. Es sāvitra: impulsado por Savitṛ lo encuentra. Para la Tierra hay un caru: pues en ella se pierde esto; lo que se pierde, en ella misma lo encuentra. Indra (lo respalda).

Mantra 6

त्वष्टुः सोमम् अभ्यैषहापिबत् । स विश्वङ् व्यार्च्छत् । स इन्द्रियेण सोमपीथेन व्यार्ध्यत । स यद् ऊर्ध्वम् उदवमीत् ते स्यामाका अभवन् । स प्रजापतिम् उपाधावत् । तस्मा एतं सोमेन्द्रं स्यामाकं चरुं निरवपत् । तेनैवास्मिन्न् इन्द्रियं सोमपीथम् अदधात् । वि वा एष इन्द्रियेण सोमपीथेनार्ध्यते यः सोमं वमिति । यः सोमवामी स्यात् तस्मै ॥

Tvaṣṭar bebió el soma, dominándolo; se extendió en todas direcciones cantando. Por la fuerza (indriya) y por el soma bebido se hinchó. Cuando lo vomitó hacia arriba, eso se convirtió en granos de śyāmāka. Se acercó a Prajāpati. Por eso se preparó para él este cāru de śyāmāka para Soma‑Indra: con él se le otorgó precisamente la fuerza y el haber bebido soma. En verdad, quien vomita el soma se hincha por la fuerza y por el soma bebido; quien fuera un «vomitador de soma», para él …

Mantra 7

एतं सोमेन्द्रं स्यामाकं चरुं निर् वपेत् । सोमं चैवेन्द्रं च स्वेन भागधेयेनोपधावति । ताव् एवास्मिन्न् इन्द्रियं सोमपीथं दत्तस् । नेन्द्रियेण सोमपीथेन व्यृध्यते । यत् सौम्यो भवति सोमपीथम् एवावरुन्द्धे । यद् ऐन्द्रो भवतीन्द्रियं वै सोमपीथः । इन्द्रियम् एव सोमपीथम् अवरुन्द्धे । स्यामाको भवति एष वाव स सोमः ॥

Debe preparar este cāru de śyāmāka para Soma‑Indra: con su propia porción se acerca tanto a Soma como a Indra; y ambos le otorgan la fuerza y el soma bebido. No se hincha por la fuerza y por el soma bebido, en cuanto se vuelve «sómico»; obtiene el haber bebido soma. Y en cuanto se vuelve «índrico» —pues la fuerza es el soma bebido, la fuerza es precisamente el soma bebido— obtiene la fuerza y el soma bebido. Es de śyāmāka: en verdad, ese es el Soma.

Mantra 8

साक्षाद् एव सोमपीत्थम् अव रुन्द्धे । अग्नये दात्रे पुरोडासम् अष्टाकपालं निर्वपेत् । इन्द्राय प्रदात्रे पुरोडासम् एकादशकपालम् । पशुकामः । अग्निर् एव अस्मै पशून् प्रजनयति वृद्धान् । इन्द्रः प्र यच्छति । दधि मधु घृतम् आपो धाना भवन्ति । एतद् वै पशूनां रूपम् । रूपेण एव पशून् अव रुन्द्धे । पञ्चगृहीतम् भवति । पाङ्क्ता हि पशवः । बहुरूपम् भवति । बहुरूपा हि पशवः ॥

Así obtiene directamente la propia bebida de soma. Que haga la preparación: para Agni el Dador, una torta puroḍāśa sobre ocho tiestos; para Indra el Dador, una torta puroḍāśa sobre once tiestos — quien desea ganado. Agni le engendra el ganado e Indra lo concede ya crecido. Cuajada, miel, ghee, aguas, granos llegan a ser (la ofrenda): esto, en verdad, es la forma del ganado; por la forma misma obtiene el ganado. (La porción) se toma en cinco (cazos): pues el ganado es quíntuple. Es multiforme: pues el ganado es multiforme.

Mantra 9

समृद्ध्यै प्राजापत्यम् भवति । प्राजापत्या वै पशवः । प्रजापतिर् एव अस्मै पशून् प्र जनयति । आत्मा वै पुरुषस्य मधु । यन् मध्व् अग्नौ जुहोति आत्मानम् एव तत् यजमानोऽग्नौ प्र दधाति । पङ्क्त्यौ याज्यानुवाक्ये भवतः । पाङ्क्तः पुरुषः । पाङ्क्ताः पशवः । आत्मानम् एव मृत्योर् निष्क्रीय पशून् अव रुणद्धे ॥

Esto se realiza para el acrecentamiento, como (rito) prājāpatya. Pues el ganado es prājāpatya; el mismo Prajāpati le engendra el ganado. En verdad, la miel es el Sí mismo (ātman) del hombre; cuando ofrece miel en el fuego, el sacrificante entrega así en el fuego su propio Sí mismo. La yājyā y la anuvākyā están en metro de cinco: quíntuple es el hombre, quíntuple es el ganado; tras liberar su propio Sí mismo de la muerte, retiene (obtiene) el ganado.