Previous Verse
Next Verse

Shloka 73

महापद्माटव्यार्घ्यस्थापनकथनम्

Establishing the Arghya in the Mahāpadmāṭavī

एतच्चक्रे पालिका तु मुद्रा द्राविणिकाभिधा / नित्या कलान्तरादूर्ध्वं धिष्ण्य मत्यन्तसुन्दरम्

etaccakre pālikā tu mudrā drāviṇikābhidhā / nityā kalāntarādūrdhvaṃ dhiṣṇya matyantasundaram

En este cakra, la guardiana es Mudrā, llamada Drāviṇikā. Nityā, por encima de los intervalos de las kalā, mora en un santuario de belleza suprema.

etatthis
etat:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNapumsakaliṅga (नपुंसकलिङ्ग), Prathamā/Dvitīyā (1st/2nd), Ekavacana; used adjectivally
cakrein the cakra
cakre:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootcakra (चक्र, प्रातिपदिक)
FormNapumsakaliṅga, Saptamī vibhakti (7th/Locative), Ekavacana
pālikāthe guardian (f.)
pālikā:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootpālikā (पालिका, प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Ekavacana
tuindeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormNipāta/particle (निपात)
mudrāMudrā (name)
mudrā:
Karta (कर्ता/Apposition)
TypeNoun
Rootmudrā (मुद्रा, प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Ekavacana
drāviṇikā-abhidhācalled Drāviṇikā
drāviṇikā-abhidhā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdrāviṇikā (द्राविणिका, प्रातिपदिक) + abhidhā (अभिधा, प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Ekavacana; ṣaṣṭhī-tatpuruṣa: ‘drāviṇikāyāḥ abhidhā’ = ‘having the name Drāviṇikā’
nityāNityā (a goddess)
nityā:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootnityā (नित्या, प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Ekavacana
kalāntarātfrom the interval/another phase
kalāntarāt:
Apādāna (अपादान/Source)
TypeNoun
Rootkalāntara (कलान्तर, प्रातिपदिक)
FormNapumsakaliṅga, Pañcamī vibhakti (5th/Ablative), Ekavacana
ūrdhvamupwards/above
ūrdhvam:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootūrdhva (ऊर्ध्व, प्रातिपदिक/avyaya-prayoga)
FormAvyaya (अव्यय), adverb (क्रियाविशेषण)
dhiṣṇyamabode/seat
dhiṣṇyam:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootdhiṣṇya (धिष्ण्य, प्रातिपदिक)
FormNapumsakaliṅga, Prathamā/Dvitīyā (1st/2nd), Ekavacana
ati-anta-sundaramexceedingly beautiful
ati-anta-sundaram:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootati (अति, अव्यय) + anta (अन्त, प्रातिपदिक) + sundara (सुन्दर, प्रातिपदिक)
FormNapumsakaliṅga, Prathamā/Dvitīyā (1st/2nd), Ekavacana; avyayībhāva with intensifier ‘ati’ → ‘exceedingly’