Previous Verse
Next Verse

Shloka 8

दुर्मद-कुरण्ड-वधः (The Slaying of Durmada and Kuraṇḍa) — Lalitopākhyāna Battle Continuation

तेषां प्रयाणनिःसाणरणितं भृशदुःसहम् / आकर्ण्य दिग्गजास्तूर्णं शीर्णकर्णा जुघूर्णिरे

teṣāṃ prayāṇaniḥsāṇaraṇitaṃ bhṛśaduḥsaham / ākarṇya diggajāstūrṇaṃ śīrṇakarṇā jughūrṇire

El estruendo del avance de ellos, insoportable por su violencia, al ser oído hizo que los Diggaja, los elefantes guardianes de las direcciones, giraran de pronto, como con las orejas desgarradas.

teṣāmof them
teṣām:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
FormSarvanāma, Masculine/Neuter, Genitive (षष्ठी/6), Plural
prayāṇa-niḥsāṇa-raṇitamthe march-horn’s ringing
prayāṇa-niḥsāṇa-raṇitam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootprayāṇa (प्रातिपदिक) + niḥsāṇa (प्रातिपदिक) + raṇita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
FormNeuter, Nominative (1)/Accusative (2), Singular; Tatpuruṣa (multi-member): the ringing sound (raṇitam) of the war-trumpet/horn (niḥsāṇa) at the march (prayāṇa)
bhṛśa-duḥsahamextremely unbearable
bhṛśa-duḥsaham:
Karta-anvaya (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootbhṛśa (अव्यय/प्रातिपदिक) + duḥsaha (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Nominative (1)/Accusative (2), Singular; Karmadhāraya: bhṛśam duḥsaham = extremely unbearable
ākarṇyahaving heard
ākarṇya:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootā + kṛ (धातु)?? actually ā + karṇ (धातु) in sense ‘to hear’ from √kṛ?; standard: ā + karṇay (caus.)?; here gerund ‘having heard’
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वा/ल्यप्), ‘having heard’
dik-gajāḥthe elephants of the directions
dik-gajāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdik (प्रातिपदिक) + gaja (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1), Plural; Tatpuruṣa: diśāṃ gajāḥ = elephants of the quarters (directional elephants)
tūrṇamquickly
tūrṇam:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottūrṇam (अव्यय)
FormAdverb (क्रियाविशेषण-अव्यय)
śīrṇa-karṇāḥwith torn ears
śīrṇa-karṇāḥ:
Karta-anvaya (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootśīrṇa (कृदन्त-प्रातिपदिक) + karṇa (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1), Plural; Bahuvrīhi: śīrṇāḥ karṇāḥ yeṣām = whose ears are torn/damaged
jughūrṇirereeled/whirled about
jughūrṇire:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootghūrṇ (धातु)
FormPerfect (लिट्), Ātmanepada, 3rd person, Plural