Previous Verse
Next Verse

Shloka 148

व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages

द्वापरेष्विह सर्वेषु संहितास्तु श्रुतर्षिभिः / तेषां गोत्रेष्विमाः शाखा भवन्ति हि पुनः पुनः

dvāpareṣviha sarveṣu saṃhitāstu śrutarṣibhiḥ / teṣāṃ gotreṣvimāḥ śākhā bhavanti hi punaḥ punaḥ

En cada Dvāpara-yuga de este mundo, los ṛṣis custodios de la Śruti compilan las saṃhitā; y en sus linajes (gotra) estas śākhā vuelven a manifestarse una y otra vez.

द्वापरेषुin the Dvāpara (ages)
द्वापरेषु:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootद्वापर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), बहुवचन; locative plural
इहhere
इह:
सम्बन्ध/वाक्योपपद (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb of place)
सर्वेषुin all
सर्वेषु:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन; locative plural; विशेषण
संहिताःcollections (saṃhitās)
संहिताः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootसंहिता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; nominative plural
तुindeed/but
तु:
सम्बन्ध/वाक्योपपद (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोधसूचक निपात (particle: but/indeed)
श्रुतर्षिभिःby the learned seers
श्रुतर्षिभिः:
करण (Karaṇa/Instrument/Agent in passive)
TypeNoun
Rootश्रुत-ऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; instrumental plural; समासः कर्मधारयः (श्रुताः ऋषयः)
तेषाम्of them
तेषाम्:
सम्बन्ध (Sambandha/Genitive)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन; genitive plural (pronoun)
गोत्रेषुin the lineages (gotras)
गोत्रेषु:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootगोत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन; locative plural
इमाःthese
इमाः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; nominative plural; विशेषण
शाखाःbranches (recensions)
शाखाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootशाखा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; nominative plural
भवन्तिarise/come to be
भवन्ति:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; parasmaipada
हिindeed
हि:
सम्बन्ध/वाक्योपपद (Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थ/निश्चयार्थ निपात (particle: indeed/for)
पुनःagain
पुनः:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; काल/आवृत्तिवाचक क्रियाविशेषण (adverb: again)
पुनःagain and again
पुनः:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति-बल (emphatic repetition)