Previous Verse
Next Verse

Shloka 151

Vṛṣṇivaṃśa–Anukīrtana (Enumeration of the Vṛṣṇi Lineage) — Questions on Viṣṇu’s Human Descent

प्रोवाच मतिमान्वाक्यं स्वां कन्यां पाकशासनः / एष काव्यो ह्यनिन्द्राय चरते दारुणं तपः

provāca matimānvākyaṃ svāṃ kanyāṃ pākaśāsanaḥ / eṣa kāvyo hyanindrāya carate dāruṇaṃ tapaḥ

Pākaśāsana (Indra), con juicio, dijo a su hija: “Este Kāvyā practica una áspera austeridad para la ruina de Indra.”

provācasaid/spoke forth
provāca:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootpra√vac (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
matimānwise
matimān:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmatimat (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; ‘intelligent’ qualifying subject
vākyama speech/statement
vākyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvākya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
svāmhis own
svām:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsva (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; ‘own’ qualifying ‘kanyām’
kanyāmto (his) daughter
kanyām:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootkanyā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
pākaśāsanaḥPākaśāsana (Indra)
pākaśāsanaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootpāka (प्रातिपदिक) + śāsana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (‘one whose rule is over Pāka’ = Indra)
eṣaḥthis (man)
eṣaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
kāvyaḥKāvya (Śukra)
kāvyaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkāvya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; proper name (Śukra/Kāvya)
hiindeed
hi:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय (emphatic particle)
anindrāyafor (making one) without Indra / for Indra’s destruction
anindrāya:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootanindra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative), एकवचन; purpose/beneficiary
caratepractises/undertakes
carate:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√car (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद
dāruṇamterrible
dāruṇam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdāruṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; qualifying ‘tapaḥ’
tapaḥausterity
tapaḥ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottapas (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन