Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

Sāgaropākhyāna—Bhārata-varṣa-māna and Gokarṇa-kṣetra-māhātmya

Sagara Episode: Measure of Bhārata and the Glory of Gokarṇa

तत्त्रेत्रस्य प्रभावेण प्रीत्या भूतगणैः सह / देव्या च सकलैर्देवैर्नित्यं वसति शङ्करः

tattretrasya prabhāveṇa prītyā bhūtagaṇaiḥ saha / devyā ca sakalairdevairnityaṃ vasati śaṅkaraḥ

Por el poder de ese sagrado lugar, con amor junto a las huestes de bhūtas, y con la Diosa y todos los dioses, Śaṅkara mora allí eternamente.

tatof that
tat:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Genitive (6th/षष्ठी), Singular (एकवचन); demonstrative pronoun used adjectivally
tīrthasyaof the sacred ford/pilgrimage-place
tīrthasya:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Roottīrtha (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Genitive (6th/षष्ठी), Singular (एकवचन)
prabhāveṇaby (its) power/effect
prabhāveṇa:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootprabhāva (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Singular (एकवचन)
prītyāout of affection/with delight
prītyā:
Hetu (हेतु/Cause)
TypeNoun
Rootprīti (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Singular (एकवचन)
bhūta-gaṇaiḥwith the hosts of beings
bhūta-gaṇaiḥ:
Sahakāraka (सहकारक/Association)
TypeNoun
Rootbhūta (प्रातिपदिक) + gaṇa (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन); षष्ठी-तत्पुरुष (bhūtānāṃ gaṇāḥ)
sahatogether with
saha:
Sahakāraka (सहकारक/Association marker)
TypeIndeclinable
Rootsaha (अव्यय)
FormIndeclinable; preposition/postposition meaning ‘with’ (सह-प्रयोग) governing instrumental
devyāwith the Goddess
devyā:
Sahakāraka (सहकारक/Association)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Singular (एकवचन)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय/Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormIndeclinable; conjunction (समुच्चयबोधक)
sakalaiḥwith all
sakalaiḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootsakala (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन); adjective qualifying ‘devaiḥ’
devaiḥwith the gods
devaiḥ:
Sahakāraka (सहकारक/Association)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन)
nityamalways
nityam:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootnitya (प्रातिपदिक)
FormAdverbial accusative (क्रियाविशेषणरूपेण द्वितीया एकवचन) used as avyaya in sense ‘always’
vasatidwells
vasati:
Kriyā (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Root√vas (वस् धातु)
FormPresent tense (लट्), Parasmaipada (परस्मैपद), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन)
śaṅkaraḥShankara (Śiva)
śaṅkaraḥ:
Kartā (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootśaṅkara (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)