Shloka 2
Jamadagni-Āśrama-Ākramaṇa (Attack on Jamadagni’s Hermitage) / जमदग्न्याश्रमाक्रमणम्
Devanagari script
ते प्रविश्य महारण्यं हत्वा बहुविधान्मृगान् / जग्मुस्तृषार्त्ता मध्याह्ने सरितं नर्मदामनु
Transliteration
te praviśya mahāraṇyaṃ hatvā bahuvidhānmṛgān / jagmustṛṣārttā madhyāhne saritaṃ narmadāmanu
Translation
Ellos penetraron en la gran selva, abatieron muchas clases de ciervos y, atormentados por la sed, al mediodía se dirigieron al río Narmadā.
Word by Word
तेthey
ते:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; सर्वनाम
प्रविश्यhaving entered
प्रविश्य:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeVerb
Rootप्र-विश् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive)
महा-अरण्यम्the great forest
महा-अरण्यम्:
कर्म (Karma/Object of entering)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + अरण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; कर्मधारय
हत्वाhaving killed
हत्वा:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive)
बहु-विधान्many kinds of
बहु-विधान्:
विशेषण (Qualifier of object)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक) + विध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; कर्मधारय; विशेषणं ‘मृगान्’
मृगान्deer/animals
मृगान्:
कर्म (Karma/Object of ‘hatvā’)
TypeNoun
Rootमृग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
जग्मुःthey went
जग्मुः:
क्रिया (Main verb)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
तृषा-आर्ताःafflicted by thirst
तृषा-आर्ताः:
विशेषण (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootतृषा (प्रातिपदिक) + आर्त (कृदन्त-प्रातिपदिक, √ऋ)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; तृतीया-तत्पुरुष (तृषया आर्ताः) विशेषणं ‘ते’
मध्याह्नेat midday
मध्याह्ने:
कालाधिकरण (Time)
TypeNoun
Rootमध्याह्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; कालवाचक
सरितम्to the river
सरितम्:
कर्म (Karma/Object of motion)
TypeNoun
Rootसरित् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
नर्मदाम्Narmadā
नर्मदाम्:
कर्म (Karma/Apposition to ‘सरितम्’)
TypeNoun
Rootनर्मदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; नदी-नाम
अनुalong
अनु:
दिशा/सम्बन्ध (Directional particle)
TypeIndeclinable
Rootअनु (अव्यय/उपसर्ग)
Formअव्यय; अनुगमनार्थक (along/following)