Sutra 29
कार्यस्यासिद्धाव् उपरुध्यमानस्तर्कयेत्किं भर्तुर्मे व्यसनमासन्नं पश्यन् स्वं वा व्यसनं प्रतिकर्तुकामः पार्ष्णिग्राहमासारमन्तःकोपमाटविकं वा समुत्थापयितुकामः मित्रमाक्रन्दं वा व्याघातयितुकामः स्वं वा परतो विग्रहमन्तःकोपमाटविकं वा प्रतिकर्तुकामः संसिद्धं वा मे भर्तुर्यात्राकालमभिहन्तुकामः सस्यपण्यकुप्यसंग्रहं दुर्गकर्म बलसमुद्दानं वा कर्तुकामः स्वसैन्यानां वा व्यायामस्य देशकालावाकाङ्क्षमाणः परिभवप्रमादाभ्यां वा संसर्गानुबन्धार्थी वा मामुपरुणद्धि इति ॥ कZ_०१.१६.२९ ॥
kāryasyāsiddhāv uparudhyamānas tarkayet: kiṃ bhartur me vyasanam āsannaṃ paśyan, svaṃ vā vyasanaṃ pratikartukāmaḥ, pārṣṇigrāham āsāram antaḥkopam āṭavikaṃ vā samutthāpayitukāmaḥ, mitram ākrandaṃ vā vyāghātayitukāmaḥ, svaṃ vā parato vigraham antaḥkopam āṭavikaṃ vā pratikartukāmaḥ, saṃsiddhaṃ vā me bhartur yātrākālam abhihantukāmaḥ, sasyapaṇyakupyasaṃgrahaṃ durgakarma balasamuddānaṃ vā kartukāmaḥ, svasainyānāṃ vā vyāyāmasya deśakālāv ākāṅkṣamāṇaḥ, paribhava-pramādābhyāṃ vā saṃsargānubandhārthī vā mām uparuṇaddhi iti.
Si, al cumplir una misión, se le está obstruyendo, debe inferir: «¿Mi señor está viendo una calamidad inminente y por eso la está contrarrestando? ¿O busca remediar su propia aflicción? ¿O desea provocar a un enemigo a la zaga (pārṣṇigrāha), una invasión, una revuelta interna o un alzamiento de tribus del bosque? ¿O quiere perjudicar a un aliado o a un aliado en apuros (ākranda)? ¿O quiere contrarrestar un conflicto, una revuelta interna o un alzamiento forestal surgido de nuestro lado o del de otros? ¿O quiere golpear en el momento de la expedición preparada de mi señor (yātrā-kāla)? ¿O quiere emprender el acopio de grano/mercancías/utensilios, obras de fortificación o la movilización de fuerzas? ¿O está esperando el lugar y el momento adecuados para adiestrar a sus tropas? ¿O, por insulto o negligencia, busca asociación y vinculación (con otros) y por eso me restringe?»
FAQs
Do not assume bad faith immediately; interpret obstruction through a strategic lens (threats, preparations, timing, logistics, internal stability) before reacting.
It resembles root-cause analysis for blocked initiatives—checking security risk, resource mobilization, operational timing, and stakeholder dynamics before escalation.