Sutra 9

Devanagari script

सूदारालिकस्नापकसंवाहकास्तरककल्पकप्रसाधकोदकपरिचारका रसदाः कुब्जवामनकिरातमूकबधिरजडान्धच्छद्मानो नटनर्तकगायनवादकवाग्जीवनकुशीलवाः स्त्रियश्चाभ्यन्तरं चारं विद्युः ॥ कZ_०१.१२.०९ ॥

Transliteration

sūdārālikasnāpakasaṃvāhakāstarakakalpakaprasādhakodakaparicārakā rasadāḥ kubjavāmanakirātamūkabadhirajaḍāndhacchadmāno naṭanartakagāyanavādakavāgjīvanakuśīlavāḥ striyaś cābhyantaraṃ cāraṃ vidyuḥ

Translation

Cocineros, sirvientes a cargo de las bebidas, asistentes de baño, masajistas, fabricantes de lechos, peluqueros/encargados del vestuario, embellecedores, aguadores y otros operativos de rasada—así como jorobados, enanos, kirātas y quienes finjan ser mudos, sordos, necios o ciegos; también actores, bailarines, cantantes, instrumentistas, charlatanes profesionales y entretenedores, y mujeres—deben llevar a cabo la inteligencia interna.

Word by Word

• सूदारालिकस्नापकसंवाहकास्तरककल्पकप्रसाधकोदकपरिचारकाः: cooks, stewards, bath-attendants, masseurs, bed-makers, barbers/costumers, dressers, and water-attendants
• Type: Noun
• Root: (सूदारालिक/स्नापक/संवाहक/अस्तरक/कल्पक/प्रसाधक/उदक-परिचारक)
• Form: प्रथमा-बहुवचनम्, पुंलिङ्गः; बहुपद-समासः (व्यवसायिनां/सेवकानां सूची)

• रसदाः: providers/servers of delicacies and drinks
• Type: Noun
• Root: रस् + दा (समास/व्युत्पत्ति)
• Form: प्रथमा-बहुवचनम्, पुंलिङ्गः

• कुब्जवामनकिरातमूकबधिरजडान्धच्छद्मानः: hunchbacks, dwarfs, Kirātas, mutes, deaf persons, dull-witted, blind persons, and those in disguise
• Type: Noun
• Root: (कुब्ज/वामन/किरात/मूक/बधिर/जड/अन्ध/छद्मन्)
• Form: प्रथमा-बहुवचनम्, पुंलिङ्गः; ‘छद्मानः’ = छद्मिन्/छद्मन्-सम्बद्धाः (छद्म-रूपधारिणः)

• नट: actors
• Type: Noun
• Root: नट्
• Form: प्रथमा-बहुवचनार्थे समासाङ्ग (अग्रे द्वन्द्वे); पुंलिङ्गः

• नर्तक: dancers
• Type: Noun
• Root: नृत्
• Form: प्रथमा-बहुवचनार्थे समासाङ्ग; पुंलिङ्गः

• गायन: singers
• Type: Noun
• Root: गै
• Form: प्रथमा-बहुवचनार्थे समासाङ्ग; पुंलिङ्गः

• वादक: instrumentalists/musicians
• Type: Noun
• Root: वद्/वाद (√वद् → वाद)
• Form: प्रथमा-बहुवचनार्थे समासाङ्ग; पुंलिङ्गः

• वाग्जीवन: those who live by speech (bards, panegyrists, storytellers, etc.)
• Type: Noun
• Root: वाच् + जीव्
• Form: प्रथमा-बहुवचनार्थे समासाङ्ग; पुंलिङ्गः; ‘वाग्’ (वाच्) + ‘जीवन’

• कुशीलवाः: professional performers/players (itinerant entertainers)
• Type: Noun
• Root: कुशीलव
• Form: प्रथमा-बहुवचनम्, पुंलिङ्गः

• स्त्रियः: women (female attendants/agents)
• Type: Noun
• Root: स्त्री
• Form: प्रथमा-बहुवचनम्, स्त्रीलिङ्गः

• च: and
• Type: Particle
• Root: च
• Form: समुच्चयार्थक-अव्ययम्

• अभ्यन्तरम्: the inner quarters (harem/interior)
• Type: Noun (used adverbially)
• Root: अभ्यन्तर
• Form: द्वितीया-एकवचनम्, नपुंसकलिङ्गः; क्रियाविशेषणवत् (‘अभ्यन्तरं’ = ‘अन्तःपुरे/अन्तर्गृहे’)

• चारम्: spy/espionage (the secret agent system)
• Type: Noun
• Root: चर्
• Form: द्वितीया-एकवचनम्, पुंलिङ्गः; ‘चार’ = गुप्तचरः/चर-व्यवस्था

• विद्युः: should know / should be aware (i.e., be trained/assigned)
• Type: Verb
• Root: विद्
• Form: लोट्/विधिलिङ्-प्रयोगः (आज्ञा/विधानार्थः), परस्मैपदम्, 3 पुरुषः, बहुवचनम्; √विद् = ‘जानाति’

Entities Mentioned

• rasadāḥ
• domestic staff roles
• performers
• women

More Details

FAQs

Why are entertainers and domestic staff emphasized for ‘ābhyantara cāra’?

They are present in private spaces, observe confidential conversations, and can map relationships, vices, and plots with minimal suspicion.

What is the intent behind using feigned disabilities as disguise?

To lower perceived threat and scrutiny while enabling observation; it is a deception technique to gain proximity and overhear sensitive matters.