Mantra 9
Sukta 9.9
Devata: Soma Pavamāna
Samhita Patha (Devanagari)
पवमान महि श्रवो गामश्वं रासि वीरवत् । सना मेधां सना स्वः ॥
Samhita Patha (IAST)
पव॑मान॒ महि॒ श्रवो॒ गामश्वं॑ रासि वी॒रव॑त् । सना॑ मे॒धां सना॒ स्व॑: ॥
Transliteration
pávamāna máhi śrávo gā́m áśvaṃ rāsi vī́ravat | sánā médhāṃ sánā svàḥ ||
Translation
O Purifying Soma, give us the great inspired hearing: grant the Light-rays and the swift energies with heroic force; bestow enduring intelligence, bestow enduring the luminous world within.
Padapatha (Word Analysis)
पव॑मान । महि॑ । श्रवः॑ । गाम् । अश्व॑म् । रा॒सि॒ । वी॒रऽव॑त् । सना॑ । मे॒धाम् । सना॑ । स्वः॑ ॥पवमान । महि । श्रवः । गाम् । अश्वम् । रासि । वीरवत् । सना । मेधाम् । सना । स्वः ॥pavamāna | mahi | śravaḥ | gām | aśvam | rāsi | vīra-vat | sanā | medhām | sanā | svaḥ
Word by Word
पवमानO purifying (Soma)
पवमान:
सम्बोधन (vocative use; कर्तृ-सम्बन्धी)
TypeAdjective (epithet)
Rootपवमान- (प्रातिपदिक; √पू ‘पवने/शोधने’ से वर्तमान कृदन्त)
महिgreat, greatly
महि:
विशेषण-सम्बन्ध (श्रवः-विशेषणम्)
TypeIndeclinable (adverbial)
Rootमहि (अव्यय/विशेषण; ‘मह्’ भाव)
श्रवःfame, glory
श्रवः:
कर्म (रासि का)
TypeNoun
Rootश्रवस्- (प्रातिपदिक)
गाम्a cow
गाम्:
कर्म (रासि का)
TypeNoun
Rootगो- (प्रातिपदिक)
अश्वम्a horse
अश्वम्:
कर्म (रासि का)
TypeNoun
Rootअश्व- (प्रातिपदिक)
रासिyou give
रासि:
क्रिया (यजमान-प्रार्थना; ‘त्वम्’ कर्ता)
TypeVerb
Root√रा (रास्) ‘दाने’
वीरवत्hero-filled, with heroes
वीरवत्:
विशेष्य-विशेषण (श्रवः का)
TypeAdjective
Rootवीरवत्- (प्रातिपदिक; ‘वीर’ + मतुप्)
सनाalways, from of old
सना:
क्रियाविशेषण (रासि/देहि-भाव)
TypeIndeclinable
Rootसना (अव्यय)
मेto me / for me
मे:
सम्प्रदान (प्राप्ता/हितग्राही ‘to me’)
TypePronoun
Rootअस्मद्- (सर्वनाम)
मेधाम्wisdom, intelligence
मेधाम्:
कर्म (देय-वस्तु)
TypeNoun
Rootमेधा- (प्रातिपदिक)
सनाalways
सना:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootसना (अव्यय)
स्वःheaven, the sky-world
स्वः:
कर्म (देय-वस्तु)
TypeNoun
Rootस्वर्/स्वः (प्रातिपदिक)