Mantra 3
Sukta 8.44
Devata: Agni
Samhita Patha (Devanagari)
अग्निं दूतं पुरो दधे हव्यवाहमुप ब्रुवे । देवाँ आ सादयादिह ॥
Samhita Patha (IAST)
अ॒ग्निं दू॒तं पु॒रो द॑धे हव्य॒वाह॒मुप॑ ब्रुवे । दे॒वाँ आ सा॑दयादि॒ह ॥
Transliteration
agníṁ dūtáṁ puró dadhe havyavā́ham úpa bruve | devā́n ā́ sādayād ihá ||
Translation
I set Agni in front as the Messenger, the carrier of our offerings; to him I speak near. May he seat the gods here within this prepared consciousness.
Padapatha (Word Analysis)
अ॒ग्निम् । दू॒तम् । पु॒रः । द॒धे॒ । ह॒व्य॒ऽवाह॑म् । उप॑ । ब्रु॒वे॒ । दे॒वान् । आ । सा॒द॒या॒त् । इ॒ह ॥अग्निम् । दूतम् । पुरः । दधे । हव्यवाहम् । उप । ब्रुवे । देवान् । आ । सादयात् । इह ॥agnim | dūtam | puraḥ | dadhe | havya-vāham | upa | bruve | devān | ā | sādayāt | iha
Word by Word
अग्निम्Agni (as object)
अग्निम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअग्नि- (प्रातिपदिक)
दूतम्messenger (as)
दूतम्:
कर्म
TypeNoun (appositional) / Adjective
Rootदूत- (प्रातिपदिक)
पुरःin front; beforehand
पुरः:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootपुरस्/पुरः (अव्यय/निपात; ‘in front, before’)
दधेhas placed / sets
दधे:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootधा (धातु) ‘to place, set’
हव्यवाहम्the oblation-bearer
हव्यवाहम्:
कर्म
TypeNoun/Adjective (epithet of Agni)
Rootहव्य- + वाह- (प्रातिपदिक; समास: कर्मधारय/तत्पुरुष ‘oblation-carrier’)
उपtowards; in address
उप:
(क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable (preverb)
Rootउप (उपसर्ग/अव्यय)
ब्रुवेI speak / I address
ब्रुवे:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु) ‘to speak, say’
देवान्the gods
देवान्:
कर्म
TypeNoun
Rootदेव- (प्रातिपदिक)
आhither; unto
आ:
(क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable (preverb)
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
सादयात्may he seat / may he bring (them)
सादयात्:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootसद्/सादय् (धातु; causative of √सद् ‘to sit’ → ‘to cause to sit, to seat, to bring’)
इहhere
इह:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)