HomeRig VedaMandala 7Sukta 2Mantra 9
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 9

Sukta 7.2

Rishi: Vasiṣṭha
Devata: Tvaṣṭṛ (with implied soma-pressing imagery)
Chandas: Triṣṭubh

तन्नस्तुरीपमध पोषयित्नु देव त्वष्टर्वि रराणः स्यस्व । यतो वीरः कर्मण्यः सुदक्षो युक्तग्रावा जायते देवकामः ॥

तन्न॑स्तु॒रीप॒मध॑ पोषयि॒त्नु देव॑ त्वष्ट॒र्वि र॑रा॒णः स्य॑स्व । यतो॑ वी॒रः क॑र्म॒ण्य॑: सु॒दक्षो॑ यु॒क्तग्रा॑वा॒ जाय॑ते दे॒वका॑मः ॥

tán nas turī́pam ádha poṣayitnú deva tváṣṭar ví rarāṇáḥ syasva | yáto vīráḥ karmaṇyàḥ su-dákṣo yuktá-grāvā jā́yate deva-kā́maḥ ||

That swift-advancing increase, O nurturing god Tvaṣṭṛ, become for us—shine out in your glad giving. From you is born the hero fit for works, perfectly capable, with the pressing-stones yoked, desiring the divine.

तत् । नः॒ । तु॒रीप॑म् । अध॑ । पो॒ष॒यि॒त्नु । देव॑ । त्व॒ष्टः॒ । वि । र॒रा॒णः । स्य॒स्वेति॑ स्यस्व । यतः॑ । वी॒रः । क॒र्म॒ण्यः॑ । सु॒ऽदक्षः॑ । यु॒क्तऽग्रा॑वा । जाय॑ते । दे॒वऽका॑मः ॥तत् । नः । तुरीपम् । अध । पोषयित्नु । देव । त्वष्टः । वि । रराणः । स्यस्वेति स्यस्व । यतः । वीरः । कर्मण्यः । सुदक्षः । युक्तग्रावा । जायते । देवकामः ॥tat | naḥ | turīpam | adha | poṣayitnu | deva | tvaṣṭaḥ | vi | rarāṇaḥ | syasveti syasva | yataḥ | vīraḥ | karmaṇyaḥ | su-dakṣaḥ | yukta-grāvā | jāyate | deva-kāmaḥ

तत्that (boon/thing)
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःfor us / our
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तुindeed / but
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु (निपात)
रीपम्harm, injury
रीपम्:
Karma
TypeNoun
Rootरीप (प्रातिपदिक)
अधthen / now / moreover
अध:
TypeIndeclinable
Rootअध (निपात)
पोषयित्नुO nourisher
पोषयित्नु:
Sambodhana
TypeNoun (agent epithet)
Rootपोषयित्नु (प्रातिपदिक; पोषयितृ-भाव)
देवO god
देव:
Sambodhana
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
त्वष्टःO Tvaṣṭar
त्वष्टः:
Sambodhana
TypeNoun (proper name)
Rootत्वष्टृ (प्रातिपदिक)
विapart, forth (intensifier)
वि:
TypeIndeclinable (preverb)
Rootवि (उपसर्ग/अव्यय)
रराणःrejoicing, eager
रराणः:
Kartā
TypeParticiple
Root√रा/रम् (रराण-; परिपूर्ण/आत्मनेपद-परस्मैपद-भेदयुक्तः; ‘delighting/being eager’)
स्यस्वbe (for us)
स्यस्व:
TypeVerb
Root√अस् (भू)
यतःfrom whom / whence
यतः:
Apādāna
TypeIndeclinable (relative)
Rootयतस् (अव्यय/सम्बन्ध)
वीरःa hero, man
वीरः:
Kartā
TypeNoun
Rootवीर (प्रातिपदिक)
कर्मण्यःfit for work, active
कर्मण्यः:
Kartā
TypeAdjective
Rootकर्मण्य (प्रातिपदिक; कर्मन् + यत्)
सुदक्षःvery skilled, capable
सुदक्षः:
Kartā
TypeAdjective
Rootसुदक्ष (प्रातिपदिक; सु- + दक्ष)
युक्तग्रावाhaving the pressing-stones yoked/ready
युक्तग्रावा:
Kartā
TypeAdjective (bahuvrīhi epithet)
Rootयुक्तग्रावन्/युक्तग्रावा (प्रातिपदिक; युक्त + ग्रावन् ‘pressing-stone’)
जायतेis born / arises
जायते:
TypeVerb
Root√जन्
देवकामःdesiring the gods / god-loving
देवकामः:
Kartā
TypeAdjective/Noun
Rootदेवकाम (प्रातिपदिक; देव + काम)