Mantra 4
Sukta 7.17
Rishi: Vasiṣṭha (Mandala 7 attribution; hymn-level rishi not provided in input)
Devata: Agni (Jātavedas) and the gods as recipients
Chandas: Trishtubh (likely; not specified in input)
Samhita Patha (Devanagari)
स्वध्वरा करति जातवेदा यक्षद्देवाँ अमृतान्पिप्रयच्च ॥
Samhita Patha (IAST)
स्व॒ध्व॒रा क॑रति जा॒तवे॑दा॒ यक्ष॑द्दे॒वाँ अ॒मृता॑न्पि॒प्रय॑च्च ॥
Transliteration
svadhvarā́ karati jātávedā yákṣad devā́ṃ amṛ́tān pipráyat ca ||
Translation
Jātavedas makes the sacrifice well-ordered; he sacrifices to the immortal gods and also fills them—he increases the powers of truth within us by the right offering.
Padapatha (Word Analysis)
सु॒ऽअ॒ध्व॒रा । क॒र॒ति॒ । जा॒तऽवे॑दाः । यक्ष॑त् । दे॒वान् । अ॒मृता॑न् । पि॒प्रय॑त् । च॒ ॥सुअध्वरा । करति । जातवेदाः । यक्षत् । देवान् । अमृतान् । पिप्रयत् । च ॥su-adhvarā | karati | jāta-vedāḥ | yakṣat | devān | amṛtān | piprayat | ca
Word by Word
स्वध्वराwell-ordered in sacrifice; having good rites
स्वध्वरा:
विशेषण (कर्तृ/कर्मपदस्य) — ‘सुयज्ञा/सुयज्ञानि’
TypeAdjective
Rootस्वध्वर- (प्रातिपदिक; सु- + अध्वर ‘यज्ञ’)
करतिdoes; performs; makes
करति:
क्रिया (मुख्यक्रिया) — कर्ता: जातवेदाः
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
जातवेदाःJātavedas (Agni), ‘knower of all that is born’
जातवेदाः:
कर्तृ (कर्ता) — अग्निः
TypeNoun (epithet)
Rootजातवेदस्- (प्रातिपदिक; ‘जात’ + ‘वेदस्’)
यक्षत्worshipped; may he worship
यक्षत्:
क्रिया (अनुक्रमेण/आशीर्लिङ्गार्थे) — कर्ता: जातवेदाः
TypeVerb
Rootयज् (धातु; वैदिक ‘यक्ष्’ रूप)
देवान्the gods
देवान्:
कर्म (यक्षत्/यज्-क्रियायाः) — ‘whom he worships’
TypeNoun
Rootदेव- (प्रातिपदिक)
अमृतान्immortal
अमृतान्:
विशेषण (कर्मपदस्य) — देवान्
TypeAdjective
Rootअमृत- (प्रातिपदिक)
पिप्रयत्pleased; satisfied; gladdened
पिप्रयत्:
क्रिया (अनुक्रमेण) — कर्ता: जातवेदाः; कर्म: देवान्
TypeVerb
Rootपिप्रि/प्री (धातु; वैदिक पुनरुक्त-आधारित धातुरूप ‘पिप्रय-’ ‘to please/satisfy’)
चand
च:
समुच्चय (क्रियाद्वय/पदद्वय-योग)
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)