HomeRig VedaMandala 5Sukta 54Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 5.54

Rishi: Śyāvāśva Ātreya
Devata: Maruts (with Trita and Waters as associated figures)
Chandas: Jagatī

प्र वो मरुतस्तविषा उदन्यवो वयोवृधो अश्वयुजः परिज्रयः । सं विद्युता दधति वाशति त्रितः स्वरन्त्यापोऽवना परिज्रयः ॥

प्र वो॑ मरुतस्तवि॒षा उ॑द॒न्यवो॑ वयो॒वृधो॑ अश्व॒युज॒: परि॑ज्रयः । सं वि॒द्युता॒ दध॑ति॒ वाश॑ति त्रि॒तः स्वर॒न्त्यापो॒ऽवना॒ परि॑ज्रयः ॥

prá vo marutas taviṣā́ udanyávo vayaḥ-vṛ́dho aśva-yújaḥ pári-jrayaḥ | sáṁ vi-dyútā dádhati vā́śati tritáḥ sváranty ā́po ’vanā́ pári-jrayaḥ ||

Forward for you, O Maruts—mighty, water-bringing, increasers of life, yoking the steeds, moving in encircling courses. They set the lightning together; Trita cries out; the waters resound from the depths, moving in their circling flow.

प्र । वः॒ । म॒रु॒तः॒ । त॒वि॒षाः । उ॒द॒न्यवः॑ । व॒यः॒ऽवृधः॑ । अ॒श्व॒ऽयुजः॑ । परि॑ऽज्रयः । सम् । वि॒ऽद्युता॑ । दध॑ति । वाश॑ति । त्रि॒तः । स्वर॑न्ति । आपः॑ । अ॒वना॑ । परि॑ऽज्रयः ॥प्र । वः । मरुतः । तविषाः । उदन्यवः । वयःवृधः । अश्वयुजः । परिज्रयः । सम् । विद्युता । दधति । वाशति । त्रितः । स्वरन्ति । आपः । अवना । परिज्रयः ॥pra | vaḥ | marutaḥ | taviṣāḥ | udanyavaḥ | vayaḥ-vṛdhaḥ | aśva-yujaḥ | pari-jrayaḥ | sam | vi-dyutā | dadhati | vāśati | tritaḥ | svaranti | āpaḥ | avanā | pari-jrayaḥ

प्रforth, forward
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/निपात)
वःto you / for you
वः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद्
मरुतःthe Maruts
मरुतः:
Kartā
TypeNoun
Rootमरुत्
तविषाwith might, by strength
तविषा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootतविषा
उदन्यवःwatery, rain-bringing
उदन्यवः:
Kartā
TypeAdjective
Rootउदन्य (उदन्/उदक-सम्बद्ध)
वयोवृधःincreasing vitality/strength
वयोवृधः:
Kartā
TypeAdjective
Rootवयो-वृध (वयस् + √वृध्)
अश्वयुजःyoked with horses
अश्वयुजः:
Kartā
TypeAdjective
Rootअश्व-युज्
परिज्रयःthe encircling/roaming ones
परिज्रयः:
Kartā
TypeNoun/Adjective
Rootपरि-ज्रि (परि + √ज्रि/ज्रय ‘to go/roam’ → ‘परिज्रय’)
सम्together, completely
सम्:
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/निपात)
विद्युताwith lightning
विद्युता:
Karaṇa
TypeNoun
Rootविद्युत्
दधतिthey place, they set
दधति:
Kriyā
TypeVerb
Root√धा (दधाति)
वाशतिroars, cries out
वाशति:
Kriyā
TypeVerb
Root√वाश्/√वश् (वाशति ‘to roar/cry’)
त्रितःTrita (a Vedic deity/figure)
त्रितः:
Kartā
TypeProper Noun
Rootत्रित (देवनाम) / ‘तृतीय’ से भिन्न
स्वरन्तिthey resound
स्वरन्ति:
Kriyā
TypeVerb
Root√स्वर् (स्वरति ‘to sound’)
आपःthe waters
आपः:
Kartā
TypeNoun
Rootआप् (pl. ‘waters’)
अवनाwith aid/protection
अवना:
Karaṇa
TypeNoun
Rootअवना (अव ‘to protect/aid’ से; ‘help, protection’)
परिज्रयःencircling/roaming (ones)
परिज्रयः:
Kartā
TypeNoun/Adjective
Rootपरि-ज्रि (परि + √ज्रि/ज्रय)