HomeRig VedaMandala 4Sukta 3Mantra 1
Next Mantra

Mantra 1

Sukta 4.3

Rishi: Vāmadeva Gautama (traditional attribution for Mandala 4)
Devata: Agni (with Rudra-epithet/force invoked as king and hotṛ)
Chandas: Triṣṭubh (probable for RV 4.3; verse-length and cadence fit the dominant meter of this section)

आ वो राजानमध्वरस्य रुद्रं होतारं सत्ययजं रोदस्योः । अग्निं पुरा तनयित्नोरचित्ताद्धिरण्यरूपमवसे कृणुध्वम् ॥

आ वो॒ राजा॑नमध्व॒रस्य॑ रु॒द्रं होता॑रं सत्य॒यजं॒ रोद॑स्योः । अ॒ग्निं पु॒रा त॑नयि॒त्नोर॒चित्ता॒द्धिर॑ण्यरूप॒मव॑से कृणुध्वम् ॥

ā vo rājānam adhvarásya rudráṃ hotā́raṃ satyá-yajaṃ rodasyoḥ | agníṃ purā tanayitnór acittā́d híraṇya-rūpam ávase kṛṇudhvam ||

Bring forward for you the King of the offering, the Rudra-force as the true sacrificing Priest of the two worlds. Make Agni—ancient, born of the fostering energies—golden in form, a power of help for us, awakening even what lies unperceived.

आ । वः॒ । राजा॑नम् । अ॒ध्व॒रस्य॑ । रु॒द्रम् । होता॑रम् । स॒त्य॒ऽयज॒म् । रोद॑स्योः । अ॒ग्निम् । पु॒रा । त॒न॒यि॒त्नोः । अ॒चित्ता॑त् । हिर॑ण्यऽरूपम् । अव॑से । कृ॒णु॒ध्व॒म् ॥आ । वः । राजानम् । अध्वरस्य । रुद्रम् । होतारम् । सत्ययजम् । रोदस्योः । अग्निम् । पुरा । तनयित्नोः । अचित्तात् । हिरण्यरूपम् । अवसे । कृणुध्वम् ॥ā | vaḥ | rājānam | adhvarasya | rudram | hotāram | satya-yajam | rodasyoḥ | agnim | purā | tanayitnoḥ | acittāt | hiraṇya-rūpam | avase | kṛṇudhvam

hither, towards
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
वःfor you; of you
वः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद्
राजानम्the king
राजानम्:
Karma
TypeNoun
Rootराजन्
अध्वरस्यof the sacrifice (adhvara)
अध्वरस्य:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun
Rootअध्वर
रुद्रम्Rudra
रुद्रम्:
Karma (apposition to राजानम्)
TypeNoun
Rootरुद्र
होतारम्the Hotṛ-priest (invoker)
होतारम्:
Karma (apposition)
TypeNoun
Rootहोतृ
सत्ययजम्the true sacrificer
सत्ययजम्:
Karma (qualifier)
TypeAdjective
Rootसत्य-यज (प्रातिपदिक; ‘true’ + ‘sacrificing’)
रोदस्योःof Heaven and Earth
रोदस्योः:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun
Rootरोदसी (द्विवचन-प्रातिपदिक; ‘heaven-and-earth’)
अग्निम्Agni
अग्निम्:
Karma
TypeNoun
Rootअग्नि
पुराformerly, of old
पुरा:
Adhikaraṇa (temporal)
TypeIndeclinable
Rootपुरा
तनयित्नोःof the begetter/offspring (tanayitnu)
तनयित्नोः:
Sambandha
TypeNoun
Rootतनयित्नु (प्रातिपदिक; ‘offspring/lineage’/‘begetting’ sense, Vedic)
अचित्तात्from the unperceived/unknown (state/source)
अचित्तात्:
Apādāna
TypeAdjective (used substantively)
Rootअ-चित्त (प्रातिपदिक; ‘unperceived/unknown’)
हिरण्यरूपम्golden-formed
हिरण्यरूपम्:
Karma (qualifier)
TypeAdjective
Rootहिरण्य-रूप (प्रातिपदिक; ‘golden-formed’)
अवसेfor help, for protection
अवसे:
Sampradāna (purpose/benefit)
TypeNoun
Rootअवस् (प्रातिपदिक; ‘aid, protection’)
कृणुध्वम्make (him), establish; do
कृणुध्वम्:
TypeVerb
Rootकृ (करणे)