HomeRig VedaMandala 3Sukta 43Mantra 8
Previous Mantra

Mantra 8

Sukta 3.43

Rishi: Viśvāmitra Gāthina
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)

शुनं हुवेम मघवानमिन्द्रमस्मिन्भरे नृतमं वाजसातौ । शृण्वन्तमुग्रमूतये समत्सु घ्नन्तं वृत्राणि संजितं धनानाम् ॥

शु॒नं हु॑वेम म॒घवा॑न॒मिन्द्र॑म॒स्मिन्भरे॒ नृत॑मं॒ वाज॑सातौ । शृ॒ण्वन्त॑मु॒ग्रमू॒तये॑ स॒मत्सु॒ घ्नन्तं॑ वृ॒त्राणि॑ सं॒जितं॒ धना॑नाम् ॥

śunáṃ huvema maghavā́nam índram asmín bháre nṛ́tamaṃ vā́jasātau | śṛṇvántam ugrám ūtáye samátsu ghnántaṃ vṛtrā́ṇi saṃjítam dhánānām ||

With a happy forwardness we call Indra the bountiful—most manful in this bearing of the struggle, in the winning of plenitude. Hearing us, fierce for our help amid the battles, slaying the Vṛtras, the complete conqueror of the riches (the inner treasures).

शु॒नम् । हु॒वे॒म॒ । म॒घवा॑नम् । इन्द्र॑म् । अ॒स्मिन् । भरे॑ । नृऽत॑मम् । वाज॑ऽसातौ । शृ॒ण्वन्त॑म् । उ॒ग्रम् । ऊ॒तये॑ । स॒मत्ऽसु॑ । घ्नन्त॑म् । वृ॒त्राणि॑ । स॒म्ऽजित॑म् । धना॑नाम् ॥शुनम् । हुवेम । मघवानम् । इन्द्रम् । अस्मिन् । भरे । नृतमम् । वाजसातौ । शृण्वन्तम् । उग्रम् । ऊतये । समत्सु । घ्नन्तम् । वृत्राणि । सम्जितम् । धनानाम् ॥śunam | huvema | maghavānam | indram | asmin | bhare | nṛ-tamam | vāja-sātau | śṛṇvantam | ugram | ūtaye | samat-su | ghnantam | vṛtrāṇi | sam-jitam | dhanānām

शु॒नम्auspiciously, well
शु॒नम्:
Karaṇa (रीतिः/प्रकारः—‘शुभरीत्या’)
TypeIndeclinable
Rootशुन (प्रातिपदिक; अव्ययीभाव-प्रयोग) / शुनम् (अव्यय)
हुवेमmay we invoke/call
हुवेम:
(क्रिया) —
TypeVerb
Root√ह्वे (ह्वयति/ह्वयते) ‘आह्वाने’
मघवानम्the bountiful one
मघवानम्:
Karma (आह्वानस्य)
TypeNoun (epithet)
Rootमघवन् (प्रातिपदिक) ‘दानशील/सम्पन्न’
इन्द्रम्Indra
इन्द्रम्:
Karma (हुवेम—आह्वेयः)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikaraṇa
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
भरेbattle, contest
भरे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootभर (प्रातिपदिक) ‘संघर्ष/युद्ध/संभरण’
नृतमम्most manly, best of heroes
नृतमम्:
Karma (विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootनृतम (प्रातिपदिक; नृ + तमप्) ‘नरश्रेष्ठ/वीरतम’
वाजसातौin the winning of prizes
वाजसातौ:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootवाजसाति (प्रातिपदिक) ‘वाज-प्राप्ति/पुरस्कार-जय’
शृण्वन्तम्listening, hearkening
शृण्वन्तम्:
Karma (विशेषणरूपेण)
TypeParticiple
Root√श्रु (शृणोति) ‘श्रवणे’ → शृण्वत् (वर्तमान कृदन्त)
उग्रम्fierce, mighty
उग्रम्:
Karma (विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootउग्र (प्रातिपदिक)
ऊतयेfor help, for aid
ऊतये:
Sampradāna (उद्देश्य—‘सहायतायै’)
TypeNoun
Rootऊति (प्रातिपदिक) ‘सहायता/रक्षा’
समत्सुin battles
समत्सु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootसमत्सु (प्रातिपदिक; सम्+अत्सु/समत्सु) ‘युद्धेषु/संघर्षेषु’
घ्नन्तम्slaying
घ्नन्तम्:
Karma (विशेषणरूपेण)
TypeParticiple
Root√हन् (हन्ति) ‘हिंसायाम्’ → घ्नत्/घ्नन्त् (वर्तमान कृदन्त)
वृत्राणिVṛtras/obstacles (foes)
वृत्राणि:
Karma (घ्नन्तम्—यत् हन्यते)
TypeNoun
Rootवृत्र (प्रातिपदिक) ‘वृत्र-शत्रवः/आवरणकर्तारः’
संजितम्victorious, having conquered
संजितम्:
Karma (विशेषणरूपेण)
TypeParticiple
Rootसम्+√जि (जयति) ‘जये’ → संजित (भूतकृदन्त)
धनानाम्of riches, of treasures
धनानाम्:
Sambandha (षष्ठी—‘धनानाम्’)
TypeNoun
Rootधन (प्रातिपदिक)