HomeRig VedaMandala 2Sukta 31Mantra 7
Previous Mantra

Mantra 7

Sukta 2.31

Rishi: Gṛtsamada (Bhārgava)
Devata: Viśvedevāḥ (addressed collectively as yajatrāḥ)
Chandas: Triṣṭubh

एता वो वश्म्युद्यता यजत्रा अतक्षन्नायवो नव्यसे सम् । श्रवस्यवो वाजं चकानाः सप्तिर्न रथ्यो अह धीतिमश्याः ॥

ए॒ता वो॑ व॒श्म्युद्य॑ता यजत्रा॒ अत॑क्षन्ना॒यवो॒ नव्य॑से॒ सम् । श्र॒व॒स्यवो॒ वाजं॑ चका॒नाः सप्ति॒र्न रथ्यो॒ अह॑ धी॒तिम॑श्याः ॥

etā́ vo vaśmy údyatā yajatrā́ átakṣann ā́yavo návyase sám | śravasyávo vā́jaṃ cakānā́ḥ saptír ná rathyó áha dhī́tim aśyāḥ ||

These words I shape and set forth for you, O adorable powers; the seers have fashioned them anew into a harmony. Seeking the inspired recognition and desiring the plenitude of force, may we attain the thought—like a well-yoked steed fit for the chariot—swift in the road of the journey.

ए॒ता । वः॒ । व॒श्मि॒ । उ॒त्ऽय॑ता । य॒ज॒त्राः॒ । अत॑क्षन् । आ॒यवः॑ । नव्य॑से । सम् । श्र॒व॒स्यवः॑ । वाज॑म् । च॒का॒नाः । सप्तिः॑ । न । रथ्यः॑ । अह॑ । धी॒तिम् । अ॒श्याः॒ ॥एता । वः । वश्मि । उत्यता । यजत्राः । अतक्षन् । आयवः । नव्यसे । सम् । श्रवस्यवः । वाजम् । चकानाः । सप्तिः । न । रथ्यः । अह । धीतिम् । अश्याः ॥etā | vaḥ | vaśmi | ut-yatā | yajatrāḥ | atakṣan | āyavaḥ | navyase | sam | śravasyavaḥ | vājam | cakānāḥ | saptiḥ | na | rathyaḥ | aha | dhītim | aśyāḥ

ए॒ताthese two
ए॒ता:
Kartā (कर्तृ-सम्बन्धः; कर्तृपदस्य विशेषणम्)
TypePronoun/Adjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वःof/for you (your)
वः:
Sampradāna/Relation (सम्बन्धः: ‘of/for you’)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
वश्मिa garment/covering (vesture)
वश्मि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवश्मि (प्रातिपदिक; ‘वश’/‘वश्म’ इत्यस्य वैदिकरूपम्)
उद्यताःraised, held up
उद्यताः:
Kartā (कर्तृपदस्य विशेषणम्)
TypeAdjective/Participle
Rootउद्-यत (कृदन्त; √यत् ‘प्रयत्न/उद्यमे’)
यजत्राःworthy of worship
यजत्राः:
Kartā (कर्तृपदस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootयजत्र (प्रातिपदिक; √यज्)
अतक्षन्they fashioned, they hewed
अतक्षन्:
Kriyā (मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Root√तक्ष् (तक्षति)
आयवःthe living ones / men (clans)
आयवः:
Kartā (कर्तृ)
TypeNoun
Rootआयु (प्रातिपदिक) / ‘आयव’ वैदिक बहुवचन-रूप
नव्यसेfor the new (anew)
नव्यसे:
Sampradāna (सम्प्रदान)
TypeAdjective
Rootनव्य (प्रातिपदिक)
सम्together, completely
सम्:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण; ‘together/fully’)
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
श्रवस्यवःseeking fame
श्रवस्यवः:
Kartā (कर्तृपदस्य विशेषणम्)
TypeAdjective/Noun
Rootश्रवस्यु (प्रातिपदिक; desiderative adj. from श्रवस् ‘fame’)
वाजम्prize, strength, victory
वाजम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवाज (प्रातिपदिक)
चकानाःrejoicing, desiring
चकानाः:
Kartā (कर्तृपदस्य विशेषणम्)
TypeParticiple
Root√कन्/कन् (वैदिक; ‘to be pleased/desire’, perf. mid. ptcp.)
सप्तिःa steed
सप्तिः:
Kartā (उपमान-कर्तृ)
TypeNoun
Rootसप्ति (प्रातिपदिक)
like
:
Upamā-dyotaka
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
रथ्यःfit for the chariot
रथ्यः:
Kartā (उपमानस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootरथ्य (प्रातिपदिक; रथ-सम्बद्ध)
अहindeed, surely
अह:
Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootअह (अव्यय; वैदिक निपात)
धीतिम्thought, hymn, inspiration
धीतिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootधीति (प्रातिपदिक; √धी ‘to think’)
अश्याःmay you attain
अश्याः:
Kriyā (प्रार्थनात्मक क्रिया)
TypeVerb
Root√अश् (अश्नोति/अश्नुते ‘to reach, attain’)