HomeRig VedaMandala 2Sukta 2Mantra 13
Previous Mantra

Mantra 13

Sukta 2.2

Rishi: Gṛtsamada (Bhārgava)
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (probable)

ये स्तोतृभ्यो गोअग्रामश्वपेशसमग्ने रातिमुपसृजन्ति सूरयः । अस्माञ्च ताँश्च प्र हि नेषि वस्य आ बृहद्वदेम विदथे सुवीराः ॥

ये स्तो॒तृभ्यो॒ गोअ॑ग्रा॒मश्व॑पेशस॒मग्ने॑ रा॒तिमु॑पसृ॒जन्ति॑ सू॒रय॑: । अ॒स्माञ्च॒ ताँश्च॒ प्र हि नेषि॒ वस्य॒ आ बृ॒हद्व॑देम वि॒दथे॑ सु॒वीरा॑: ॥

yé stotṛ́bhyo gó-agrām áśva-peśasam agne rātím upasṛjánti sū́rayaḥ | asmā́ṃś ca tā́ṃś ca prá hí néṣi vásyaḥ ā́ bṛhád vadema vidáthē su-vī́rāḥ ||

Those illumined givers who release to the singers the gift—leading in it the rays of Light and clothed with the force of the steed—O Agni, lead forward both them and us into the better good. May we speak the Vast in the assemblies of the sacrifice, possessed of heroic inner powers.

ये । स्तो॒तृऽभ्यः॑ । गोऽअ॑ग्राम् । अश्व॑ऽपेशसम् । अग्ने॑ । रा॒तिम् । उ॒प॒ऽसृ॒जन्ति॑ । सू॒रयः॑ । अ॒स्मान् । च॒ । तान् । च॒ । प्र । हि । नेषि॑ । वस्यः॑ । आ । बृ॒हत् । व॒दे॒म॒ । वि॒दथे॑ । सु॒ऽवीराः॑ ॥ये । स्तोतृभ्यः । गोअग्राम् । अश्वपेशसम् । अग्ने । रातिम् । उपसृजन्ति । सूरयः । अस्मान् । च । तान् । च । प्र । हि । नेषि । वस्यः । आ । बृहत् । वदेम । विदथे । सुवीराः ॥ye | stotṛ-bhyaḥ | go--agrām | aśva-peśasam | agne | rātim | upa-sṛjanti | sūrayaḥ | asmān | ca | tān | ca | pra | hi | neṣi | vasyaḥ | ā | bṛhat | vadema | vidathe | su-vīrāḥ

येwho (those who)
ये:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (sarvanāma-prātipadika)
स्तोतृभ्यःto the praisers
स्तोतृभ्यः:
Sampradāna
TypeNoun
Rootस्तोतृ (√स्तु ‘to praise’)
गो-अग्राम्having cows at the front / rich in cows
गो-अग्राम्:
Karma
TypeAdjective
Rootगो (prātipadika) + अग्र (prātipadika) → गोअग्रा (bahuvrīhi)
अश्व-पेशसम्adorned with horses / rich in horses
अश्व-पेशसम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअश्व (prātipadika) + पेशस् (prātipadika) → अश्वपेशस् (tatpuruṣa)
अग्नेO Agni
अग्ने:
(Sambodhana)
TypeNoun
Rootअग्नि (prātipadika)
रातिम्a gift; bounty
रातिम्:
Karma
TypeNoun
Rootराति (prātipadika; ‘gift, bounty’)
उपसृजन्तिthey bestow / send forth
उपसृजन्ति:
(Kriyā)
TypeVerb
Rootउप-√सृज् (to send forth, bestow)
सूरयःpatrons; benefactors
सूरयः:
Kartā
TypeNoun
Rootसूरि (prātipadika; ‘patron, lord, benefactor’)
अस्मान्us
अस्मान्:
Karma
TypePronoun
Rootअस्मद् (sarvanāma-prātipadika)
and
:
(Connector)
TypeIndeclinable
Root
तान्them
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (sarvanāma-prātipadika)
and
:
(Connector)
TypeIndeclinable
Root
प्रforth; forward
प्र:
(Upasarga)
TypeIndeclinable (preverb)
Rootप्र
हिindeed
हि:
(Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि
नेषिyou lead
नेषि:
(Kriyā)
TypeVerb
Root√नी (to lead)
वस्यःbetter; to a better (state)
वस्यः:
Adhikaraṇa (goal/extent, adverbial)
TypeAdjective (comparative) used adverbially
Rootवस्‍यस् (comparative adj. from वसु ‘good’)
towards; up to
:
(Upasarga)
TypeIndeclinable (preverb)
Root
बृहद्great; lofty
बृहद्:
Karma (object/content of speech)
TypeAdjective
Rootबृहन्त् (prātipadika)
वदेमmay we speak
वदेम:
(Kriyā)
TypeVerb
Root√वद् (to speak)
विदथेin the rite/assembly
विदथे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootविदथ (prātipadika; ‘ritual assembly, ceremony’)
सुवीराःhaving good heroes; rich in valiant offspring
सुवीराः:
Kartā (predicate/attribute of ‘we’)
TypeAdjective
Rootसु-वीर (prātipadika; ‘having good heroes/sons’)