HomeRig VedaMandala 10Sukta 42Mantra 1
Next Mantra

Mantra 1

Sukta 10.42

Devata: Indra (with Soma as supporting power)

अस्तेव सु प्रतरं लायमस्यन्भूषन्निव प्र भरा स्तोममस्मै । वाचा विप्रास्तरत वाचमर्यो नि रामय जरितः सोम इन्द्रम् ॥

अस्ते॑व॒ सु प्र॑त॒रं लाय॒मस्य॒न्भूष॑न्निव॒ प्र भ॑रा॒ स्तोम॑मस्मै । वा॒चा वि॑प्रास्तरत॒ वाच॑म॒र्यो नि रा॑मय जरित॒: सोम॒ इन्द्र॑म् ॥

ástāiva sú prá-taraṃ lāyám asyan bhū́ṣann iva prá bharā stómam asmai | vācā́ víprās tarata vā́cam aryó ní rāmaya jaritaḥ sóme índram ||

As one who casts the dice for a better throw, hurl forward a stronger gain; as if adorning, bring forth for him the hymn. O seers, cross beyond with the Word; O noble one, delight the singer—(for) in Soma, give ease and joy to Indra within us.

अस्ता॑ऽइव । सु । प्र॒ऽत॒रम् । लाय॑म् । अस्य॑न् । भूष॑न्ऽइव । प्र । भ॒र॒ । स्तोम॑म् । अ॒स्मै॒ । वा॒चा । वि॒प्राः॒ । त॒र॒त॒ । वाच॑म् । अ॒र्यः । नि । र॒म॒य॒ । ज॒रि॒त॒रिति॑ । सोमे॑ । इन्द्र॑म् ॥अस्ताइव । सु । प्रतरम् । लायम् । अस्यन् । भूषन्इव । प्र । भर । स्तोमम् । अस्मै । वाचा । विप्राः । तरत । वाचम् । अर्यः । नि । रमय । जरितरिति । सोमे । इन्द्रम् ॥astāiva | su | pra-taram | lāyam | asyan | bhūṣan-iva | pra | bhara | stomam | asmai | vācā | viprāḥ | tarata | vācam | aryaḥ | ni | ramaya | jaritariti | some | indram

अस्तेवas (it) is / as if
अस्तेव:
TypeIndeclinable
Rootअस्ति (अस् ‘to be’) + इव
सुwell, very
सु:
TypeIndeclinable
Rootसु-
प्रतरम्earlier, more in advance
प्रतरम्:
Adhikaraṇa
TypeAdjective
Rootप्रतर (comparative of प्र ‘forward/early’)
लायम्gain, advantage
लायम्:
Karma
TypeNoun
Rootलाय (प्रातिपदिक; ‘gain/advantage/booty’, Vedic)
अस्यन्(they) are / (they) were
अस्यन्:
Kartā
TypeVerb
Rootअस् (धातु) → अस्यन् (Vedic injunctive/imperf.-like form)
भूषन्adorning, making splendid
भूषन्:
Kartā
TypeVerb
Rootभूष् (धातु ‘to adorn, make splendid’)
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
प्रforth, forward
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र
भरbring!
भर:
Kartā
TypeVerb
Rootभृ (धातु ‘to bear, bring’)
स्तोमम्hymn of praise
स्तोमम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्तोम (प्रातिपदिक)
अस्मैto him
अस्मै:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (प्रातिपदिक)
वाचाwith speech
वाचा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootवाच् (प्रातिपदिक)
विप्राःinspired poets, seers
विप्राः:
Kartā
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
स्तरतspread out!
स्तरत:
Kartā
TypeVerb
Rootस्तृ (धातु ‘to spread, strew, extend’)
वाचम्speech, utterance
वाचम्:
Karma
TypeNoun
Rootवाच् (प्रातिपदिक)
अर्यःthe noble one (Arya)
अर्यः:
Kartā
TypeNoun
Rootअर्य (प्रातिपदिक)
निdown, away
नि:
TypeIndeclinable
Rootनि
रामयset at rest, remove (pain)
रामय:
Kartā
TypeVerb
Rootरम् (धातु ‘to delight, make rest/stop’; causative sense in Vedic)
जरितःO singer/praiser
जरितः:
TypeNoun
Rootजरितृ (प्रातिपदिक ‘praiser, singer’)
सोमO Soma
सोम:
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
इन्द्रम्Indra
इन्द्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)