Previous Mantra

Mantra 3

Sukta 10.191

Rishi: Saṃvanana (traditional attribution for the concord hymns; not explicitly given in input for this mantra)
Devata: Saṃvanana / Concord (collective unity); yajña as integrating power
Chandas: Virāḍ-anuṣṭubh

समानो मन्त्रः समितिः समानी समानं मनः सह चित्तमेषाम् । समानं मन्त्रमभि मन्त्रये वः समानेन वो हविषा जुहोमि ॥

स॒मा॒नो मन्त्र॒: समि॑तिः समा॒नी स॑मा॒नं मन॑: स॒ह चि॒त्तमे॑षाम् । स॒मा॒नं मन्त्र॑म॒भि म॑न्त्रये वः समा॒नेन॑ वो ह॒विषा॑ जुहोमि ॥

samā́nō mántraḥ sámītiḥ samānī́ samā́naṃ mánaḥ sahá cíttam eṣām | samā́naṃ mántram abhí mantraye vaḥ samā́nena vo havíṣā juhomi ||

One is the guiding word, one the assembly, one the mind and one the awakened will in all of you. With one and the same mantra I align you; with one and the same offering I pour the oblation—so that a single consciousness may be formed in the many.

स॒मा॒नः । मन्त्रः॑ । सम्ऽइ॑तिः । स॒मा॒नी । स॒मा॒नम् । मनः॑ । स॒ह । चि॒त्तम् । ए॒षा॒म् । स॒मा॒नम् । मन्त्र॑म् ॥समानः । मन्त्रः । सम्इतिः । समानी । समानम् । मनः । सह । चित्तम् । एषाम् । समानम् । मन्त्रम् ॥samānaḥ | mantraḥ | sam-itiḥ | samānī | samānam | manaḥ | saha | cittam | eṣām | samānam | mantram

समानःsame, common
समानः:
विशेषण (कर्तृ-पदस्य) / कर्ता-सम्बन्धी
TypeAdjective
Rootसमान (प्रातिपदिक) < सम (PIE *sem- ‘one, same’)
मन्त्रःhymn, sacred formula
मन्त्रः:
कर्ता (नामवाक्ये) / विषय
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक) < √मन् ‘to think’
समितिःassembly, gathering
समितिः:
कर्ता (नामवाक्ये) / विषय
TypeNoun
Rootसमिति (प्रातिपदिक) < सम्-√इ ‘to go together, assemble’
समानीcommon, shared
समानी:
विशेषण (समितेः) / कर्तृ-सम्बन्धी
TypeAdjective
Rootसमान (प्रातिपदिक)
समानम्the same
समानम्:
कर्म (√अस्/भव्-प्रकारेण ‘to be’ इत्यर्थे) / विधेय
TypeAdjective
Rootसमान (प्रातिपदिक)
मनःmind, intention
मनः:
कर्ता/विषय (नामवाक्ये) तथा विधेयसम्बन्ध
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक) < √मन्
सहtogether, with
सह:
सहकार/सङ्ग (सम्बन्धसूचक) — ‘with’
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
चित्तम्thought, consciousness
चित्तम्:
कर्ता/विषय (नामवाक्ये) / विधेयसम्बन्ध
TypeNoun
Rootचित्त (प्रातिपदिक) < √चित् ‘to perceive, notice’
एषाम्of these (people)
एषाम्:
सम्बन्ध (genitive) — ‘of these/ of them’
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
समानम्the same, common
समानम्:
कर्म (मन्त्रये इत्यस्य) — ‘a common (formula)’
TypeAdjective
Rootसमान (प्रातिपदिक)
मन्त्रम्hymn, formula
मन्त्रम्:
कर्म (मन्त्रये)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक) < √मन्
अभिtowards
अभि:
दिशा/प्रवृत्तिसूचक (उपसर्गः) — ‘towards, over’
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
मन्त्रयेI address/utter (a formula), I counsel
मन्त्रये:
कर्ता (अहं) — ‘I (for myself/for you) utter/counsel’
TypeVerb
Root√मन्त्र्/मन्त्रय् (denom. from मन्त्र) ‘to counsel, address with a formula’
वःto you, for you
वः:
सम्प्रदान (to you) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
समानेनwith the same, by a common (means)
समानेन:
करण (instrument) — ‘with a common…’
TypeAdjective
Rootसमान (प्रातिपदिक)
वःyour
वः:
सम्बन्ध (genitive) — ‘of you/your’
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
हविषाwith an oblation
हविषा:
करण (instrument) — ‘with oblation’
TypeNoun
Rootहविस् (प्रातिपदिक) < √हु ‘to pour, sacrifice’
जुहोमिI offer, I pour (in sacrifice)
जुहोमि:
कर्ता (अहं) तथा कर्म (हविः) ग्रहणम्
TypeVerb
Root√हु ‘to sacrifice, offer’