Previous Mantra

Mantra 8

Sukta 10.142

Devata: Waters/Ocean imagery under a guiding divine movement (approach and departure); possibly connected to Agni’s rite in 10.142 context

आयने ते परायणे दूर्वा रोहन्तु पुष्पिणीः । ह्रदाश्च पुण्डरीकाणि समुद्रस्य गृहा इमे ॥

आय॑ने ते प॒राय॑णे॒ दूर्वा॑ रोहन्तु पु॒ष्पिणी॑: । ह्र॒दाश्च॑ पु॒ण्डरी॑काणि समु॒द्रस्य॑ गृ॒हा इ॒मे ॥

ā́yane te parā́yane dū́rvā rohantu púṣpiṇīḥ | hradā́ś ca puṇḍárīkāṇi samudrásya gṛhā́ imé ||

On your coming and your going-forth, let the dūrvā grasses grow, flowering. Let there be lakes and white lotuses—these are the dwellings of the ocean-depth (now made habitable).

आ॒ऽअय॑ने । ते॒ । प॒रा॒ऽअय॑ने । दूर्वाः॑ । रो॒ह॒न्तु॒ । पु॒ष्पिणीः॑ । ह्र॒दाः । च॒ । पु॒ण्डरी॑काणि । स॒मु॒द्रस्य॑ । गृ॒हाः । इ॒मे ॥आअयने । ते । पराअयने । दूर्वाः । रोहन्तु । पुष्पिणीः । ह्रदाः । च । पुण्डरीकाणि । समुद्रस्य । गृहाः । इमे ॥āyane | te | parāyane | dūrvāḥ | rohantu | puṣpiṇīḥ | hradāḥ | ca | puṇḍarīkāṇi | samudrasya | gṛhāḥ | ime

आयनेin the approach/coming (place/time of coming)
आयने:
अधिकारण
TypeNoun
Rootआयन (प्रातिपदिक; √इ ‘गमन’ से ‘आयन’ ‘आगमन/मार्ग’)
तेof you / your
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
परायणेin the departure/going away (place/time of setting forth)
परायणे:
अधिकारण
TypeNoun
Rootपरायण (प्रातिपदिक; ‘पर’+√इ/अय ‘गमन’)
दूर्वाःDūrvā grasses
दूर्वाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदूर्वा (प्रातिपदिक)
रोहन्तुlet (them) grow / sprout
रोहन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Root√रुह् (रुहँ बीजजन्मनि/आरोहणे)
पुष्पिणीःflowering
पुष्पिणीः:
कर्तृ (विशेषण-रूपेण)
TypeAdjective
Rootपुष्पिन् (प्रातिपदिक; ‘having flowers’)
ह्रदाःlakes / pools
ह्रदाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootह्रद (प्रातिपदिक)
and
:
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
पुण्डरीकाणिlotuses / white lotuses
पुण्डरीकाणि:
कर्तृ (ह्रदाः इत्यस्य सह-समुच्चितम्)
TypeNoun
Rootपुण्डरीक (प्रातिपदिक)
समुद्रस्यof the ocean / sea
समुद्रस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
गृहाःhouses / dwellings
गृहाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootगृह (प्रातिपदिक)
इमेthese
इमे:
कर्तृ (गृहाः इत्यस्य विशेषणम्)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)