Next Mantra

Mantra 1

Sukta 10.108

Devata: Saramā (in dialogue context; hymn concerns the recovery of the hidden cows/treasures)
Chandas: Jagatī/Triṣṭubh mixture is reported for parts of RV 10.108 (verification recommended at verse-level)

किमिच्छन्ती सरमा प्रेदमानड्दूरे ह्यध्वा जगुरिः पराचैः । कास्मेहितिः का परितक्म्यासीत्कथं रसाया अतरः पयांसि ॥

किमि॒च्छन्ती॑ स॒रमा॒ प्रेदमा॑नड्दू॒रे ह्यध्वा॒ जगु॑रिः परा॒चैः । कास्मेहि॑ति॒: का परि॑तक्म्यासीत्क॒थं र॒साया॑ अतर॒: पयां॑सि ॥

kím icchántī sarámā prá idám ānaḍ dūré hí ádhvā jáguriḥ parācáiḥ | kā́ asméhítiḥ kā́ paritakmyā́ āsīt katháṃ rasā́yā ataraḥ páyāṃsi ||

What seeking did Saramā come crying forth here? Far indeed is the path, hard to traverse from the beyond. What was your purpose for us, what was your circling pursuit? How did you cross the waters of Rasā?

किम् । इ॒च्छन्ती॑ । स॒रमा॑ । प्र । इ॒दम् । आ॒न॒ट् । दू॒रे । हि । अध्वा॑ । जगु॑रिः । प॒रा॒चैः । का । अ॒स्मेऽहि॑तिः । का । परि॑ऽतक्म्या । आ॒सी॒त् । क॒थम् । र॒सायाः॑ । अ॒त॒रः॒ । पयां॑सि ॥किम् । इच्छन्ती । सरमा । प्र । इदम् । आनट् । दूरे । हि । अध्वा । जगुरिः । पराचैः । का । अस्मेहितिः । का । परितक्म्या । आसीत् । कथम् । रसायाः । अतरः । पयांसि ॥kim | icchantī | saramā | pra | idam | ānaṭ | dūre | hi | adhvā | jaguriḥ | parācaiḥ | kā | asme--hitiḥ | kā | pari-takmyā | āsīt | katham | rasāyāḥ | ataraḥ | payāṃsi

किम्what?
किम्:
Karma
TypePronoun
Rootकिम् (प्रश्नसर्वनाम-प्रातिपदिक)
इच्छन्तीdesiring
इच्छन्ती:
Kartā
TypeVerb (participle)
Rootइष् (धातु) → इच्छ् (वर्तमान-धातु)
सरमाSaramā
सरमा:
Kartā
TypeNoun (proper name)
Rootसरमा (प्रातिपदिक)
प्रforth, forward
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग)
ईदम्this (place/thing)
ईदम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
आनट्has reached, came
आनट्:
TypeVerb
Rootअन् (धातु) / आनट् (RV-विधि: परस्मैपद, लिट्/परफेक्ट)
दूरेfar away
दूरे:
Adhikaraṇa
TypeAdverbial (from noun)
Rootदूर (प्रातिपदिक)
हिindeed, for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
अध्वाthe path, journey
अध्वा:
Kartā
TypeNoun
Rootअध्वन् (प्रातिपदिक)
जगुरिःthe singer/utterer (one who speaks)
जगुरिः:
Kartā
TypeNoun/Agent noun
Rootगॄ/गिर् (धातु: ‘to sing/utter’) → जगुरि- (RV-रूप)
पराaway, forth
परा:
TypeIndeclinable
Rootपरा (उपसर्ग/अव्यय)
अचैःsideways, obliquely / in a deviating way
अचैः:
TypeIndeclinable (adverbial)
Rootअञ्च् (धातु) → अचि- (प्रातिपदिक/कृदन्ताधार) / अचैः (अव्यय-प्रयोग)
काwho? (fem.)
का:
Kartā
TypePronoun
Rootक (प्रश्नसर्वनाम-प्रातिपदिक)
अस्मैto this one, for him
अस्मै:
Sampradāna
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
एहिcome!
एहि:
TypeVerb (imperative)
Rootइ (धातु)
इतिthus
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति (निपात)
कःwho?
कः:
Kartā
TypePronoun
Rootक (प्रश्नसर्वनाम-प्रातिपदिक)
परिaround, about
परि:
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/अव्यय)
तक्म्याwandering, roving
तक्म्या:
Kartā
TypeAdjective
Rootतक्म्य (प्रातिपदिक; RV-विशेषण)
आसीत्was
आसीत्:
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
कथम्how?
कथम्:
TypeIndeclinable
Rootकथम् (प्रश्न-अव्यय)
रसायाḥof the Rasā (river/stream)
रसायाḥ:
Apādāna
TypeNoun
Rootरसा (प्रातिपदिक; नदी/धारा-नाम)
अतरःdid you cross
अतरः:
TypeVerb
Rootतॄ (धातु: ‘to cross’) → अतॄ/अतर् (लङ्-रूप)
पयांसिwaters, streams
पयांसि:
Karma
TypeNoun
Rootपयस् (प्रातिपदिक)