HomeRig VedaMandala 1Sukta 94Mantra 1
Next Mantra

Mantra 1

Sukta 1.94

Rishi: Gopavana Ātreya (traditionally for RV 1.94)
Devata: Agni (as Jātavedas)
Chandas: Triṣṭubh (11-syllable pādas; hymn largely Triṣṭubh)

इमं स्तोममर्हते जातवेदसे रथमिव सं महेमा मनीषया । भद्रा हि नः प्रमतिरस्य संसद्यग्ने सख्ये मा रिषामा वयं तव ॥

इ॒मं स्तोम॒मर्ह॑ते जा॒तवे॑दसे॒ रथ॑मिव॒ सं म॑हेमा मनी॒षया॑ । भ॒द्रा हि न॒: प्रम॑तिरस्य सं॒सद्यग्ने॑ स॒ख्ये मा रि॑षामा व॒यं तव॑ ॥

imáṃ stómam árhate jātávedase rátham iva sáṃ mahemā manīṣáyā | bhadrā́ hí naḥ prámatir asya saṃsády ágne sakhyé mā́ riṣāmā vayáṃ táva ||

This hymn of affirmation we build together for Jātavedas, the Knower of all births, as one fashions and yokes a chariot—by the discerning inspired mind. For beneficent is his guiding intelligence in the assembly; O Agni, in thy friendship may we not be harmed—may we be safe within thy power.

इ॒मम् । स्तोम॑म् । अर्ह॑ते जा॒तऽवे॑दसे । रथ॑म्ऽइव । सम् । म॒हे॒म॒ । म॒नी॒षया॑ । भ॒द्रा । हि । नः॒ । प्रऽम॑तिः । अ॒स्य॒ । स॒म्ऽसदि॑ । अग्ने॑ । स॒ख्ये । मा । रि॒षा॒म॒ । व॒यम् । तव॑ ॥इमम् । स्तोमम् । अर्हते जातवेदसे । रथम्इव । सम् । महेम । मनीषया । भद्रा । हि । नः । प्रमतिः । अस्य । सम्सदि । अग्ने । सख्ये । मा । रिषाम । वयम् । तव ॥imam | stomam | arhate jāta-vedase | ratham-iva | sam | mahema | manīṣayā | bhadrā | hi | naḥ | pra-matiḥ | asya | sam-sadi | agne | sakhye | mā | riṣāma | vayam | tava

इमम्this
इमम्:
कर्म
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
स्तोमम्hymn of praise
स्तोमम्:
कर्म
TypeNoun
Rootस्तोम (प्रातिपदिक)
अर्हते(to/for) the worthy (one)
अर्हते:
सम्प्रदान (अर्हते = ‘for the worthy one’)
TypeVerb
Rootअर्ह् (धातु)
जातवेदसेto Jātavedas (Agni)
जातवेदसे:
सम्प्रदान
TypeNoun (epithet)
Rootजातवेदस् (प्रातिपदिक; अग्नि-विशेषण)
रथम्chariot
रथम्:
कर्म (उपमा-उपमेय-सम्बन्धे)
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव (निपात)
सम्together, completely
सम्:
TypeIndeclinable (preverb)
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
महेमmay we magnify / honor
महेम:
क्रिया (कर्तृ = वयम्)
TypeVerb
Rootमहि/मह् (धातु; ‘to honor, to magnify’)
मनीषयाwith (our) thought/insight
मनीषया:
करण
TypeNoun
Rootमनीषा (प्रातिपदिक)
भद्राauspicious, kindly
भद्रा:
कर्तृ (प्रमतिः-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootभद्र (प्रातिपदिक)
हिfor, indeed
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
नःof us / to us
नः:
सम्बन्ध/सम्प्रदान (सन्दर्भानुसारः)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
प्रमतिःforethought, guidance, providence
प्रमतिः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootप्र-मतिः (प्रातिपदिक)
अस्यof him/this (Agni)
अस्य:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
संसदिin the assembly/session
संसदि:
अधिकरण
TypeNoun
Rootसंसद् (प्रातिपदिक; ‘assembly, session’)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
सख्येin friendship
सख्ये:
अधिकरण
TypeNoun
Rootसख्य (प्रातिपदिक)
माdo not
मा:
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध-निपात)
रिषामmay we be harmed / suffer
रिषाम:
क्रिया (कर्तृ = वयम्)
TypeVerb
Rootरिष् (धातु; ‘to be harmed, to suffer loss’)
वयम्we
वयम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तवyour
तव:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)