Mantra 17
Sukta 1.92
Rishi: Gautama Rāhūgaṇa
Devata: Aśvinau
Chandas: Triṣṭubh (probable; requires verification)
Samhita Patha (Devanagari)
यावित्था श्लोकमा दिवो ज्योतिर्जनाय चक्रथुः । आ न ऊर्जं वहतमश्विना युवम् ॥
Samhita Patha (IAST)
यावि॒त्था श्लोक॒मा दि॒वो ज्योति॒र्जना॑य च॒क्रथु॑: । आ न॒ ऊर्जं॑ वहतमश्विना यु॒वम् ॥
Transliteration
yáu itthā́ ślókam ā́ divó jyótir jánāya cakráthuḥ | ā́ na ūrjáṃ vahatam aśvinā yuvám ||
Translation
You two who have thus fashioned for mankind the luminous renown, the light from heaven—bring to us also the nourishing force and delight, O Aśvins, you twain.
Padapatha (Word Analysis)
यौ । इ॒त्था । श्लोक॑म् । आ । दि॒वः । ज्योतिः॑ । जना॑य । च॒क्रथु॑ह् । आ । नः॒ । ऊर्ज॑म् । व॒ह॒त॒म् । अ॒श्वि॒ना॒ । यु॒वम् ॥यौ । इत्था । श्लोकम् । आ । दिवः । ज्योतिः । जनाय । चक्रथुह् । आ । नः । ऊर्जम् । वहतम् । अश्विना । युवम् ॥yau | itthā | ślokam | ā | divaḥ | jyotiḥ | janāya | cakrathuh | ā | naḥ | ūrjam | vahatam | aśvinā | yuvam
Word by Word
यावित्थाas long/so far; thus, in such a way
यावित्था:
Adhikaraṇa (काल/प्रकार-सूचक) / वाक्योपपादक
TypeIndeclinable
Rootयावत् + इत्था
श्लोकम्hymn; praise-song
श्लोकम्:
Karma
TypeNoun
Rootश्लोक
आforth; towards
आ:
(क्रियाविशेषण; गत्यर्थ-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable (preverb) / particle
Rootआ
दिवःfrom heaven; from the sky
दिवः:
Apādāna
TypeNoun
Rootदिव् (द्यु) / दिव्-प्रातिपदिक ‘दिव्/द्यौः’
ज्योतिःlight; radiance
ज्योतिः:
Karma
TypeNoun
Rootज्योतिस्
जनायfor the people; for mankind
जनाय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootजन
चand
च:
(समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच
चक्रथुःyou two have made; you two fashioned
चक्रथुः:
(क्रिया) — कर्ता: अश्विनौ (अन्तर्निहित) ; कर्म: श्लोकम्, ज्योतिः
TypeVerb
Rootकृ (करोति)
आhither; to us
आ:
(क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable (preverb) / particle
Rootआ
नःfor us; our
नः:
Sampradāna/सम्बन्ध (हित-सम्बन्ध)
TypePronoun
Rootअस्मद्
ऊर्जम्strength; nourishment; vigor
ऊर्जम्:
Karma
TypeNoun
Rootऊर्ज्
वहतम्carry; bring (you two)!
वहतम्:
(क्रिया) — कर्ता: अश्विनौ; कर्म: ऊर्जम्
TypeVerb
Rootवह्
अश्विनाO Aśvins (you two horsemen-gods)
अश्विना:
Sambodhana
TypeNoun (divine dual name)
Rootअश्विन्
युवम्you two
युवम्:
Kartā
TypePronoun
Rootयुष्मद्