HomeRig VedaMandala 1Sukta 40Mantra 8
Previous Mantra

Mantra 8

Sukta 1.40

Devata: Indra (vajrin)

उप क्षत्रं पृञ्चीत हन्ति राजभिर्भये चित्सुक्षितिं दधे । नास्य वर्ता न तरुता महाधने नार्भे अस्ति वज्रिणः ॥

उप॑ क्ष॒त्रं पृ॑ञ्ची॒त हन्ति॒ राज॑भिर्भ॒ये चि॑त्सुक्षि॒तिं द॑धे । नास्य॑ व॒र्ता न त॑रु॒ता म॑हाध॒ने नार्भे॑ अस्ति व॒ज्रिण॑: ॥

úpa kṣatráṃ pṛñcīt hánti rājábhir bhayé cít su-kṣitíṃ dadhé | nā́syá vartā́ ná tarutā́ mahā-dhánē nā́rbhe asti vajríṇaḥ ||

He strengthens his sovereignty; he strikes down kings; even amid fear he establishes a good abiding. There is for the wielder of the thunderbolt no restrainer, no overcomer—neither in great contest nor in small: the Force that breaks resistance cannot be checked.

उप॑ । क्ष॒त्रम् । पृ॒ञ्ची॒त । हन्ति॑ । राज॑ऽभिः । भ॒ये । चि॒त् । सु॒ऽक्षि॒तिम् । द॒धे॒ । न । अ॒स्य॒ । व॒र्ता । न । त॒रु॒ता । म॒हा॒ऽध॒ने । न । अर्भे॑ । अ॒स्ति॒ । व॒ज्रिणः॑ ॥उप । क्षत्रम् । पृञ्चीत । हन्ति । राजभिः । भये । चित् । सुक्षितिम् । दधे । न । अस्य । वर्ता । न । तरुता । महाधने । न । अर्भे । अस्ति । वज्रिणः ॥upa | kṣatram | pṛñcīta | hanti | rāja-bhiḥ | bhaye | cit | su-kṣitim | dadhe | na | asya | vartā | na | tarutā | mahādhane | na | arbhe | asti | vajriṇaḥ

उपup to; towards; near
उप:
TypeIndeclinable
Rootउप (उपसर्ग/निपात)
क्षत्रम्sovereign power; dominion
क्षत्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootक्षत्र (प्रातिपदिक)
पृञ्चीतmay he/it mix; may he/it join; may he/it unite
पृञ्चीत:
TypeVerb
Rootपृच् (पृञ्चति) / पृञ्च् (धातु)
हन्तिhe strikes; he slays
हन्ति:
TypeVerb
Rootहन्
राजभिःwith kings; by rulers
राजभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
भयेin fear; in danger
भये:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootभय (प्रातिपदिक)
चित्even; indeed
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
सुक्षितिम्good dwelling/settlement; good abode
सुक्षितिम्:
Karma
TypeNoun
Rootसु-क्षिति (प्रातिपदिक; सु + क्षिति)
दधेhe has placed; he has established
दधे:
TypeVerb
Rootधा
not
:
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध)
अस्यof him; his
अस्य:
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वर्ताone who turns back; a repeller/withstander
वर्ता:
Kartā
TypeNoun
Rootवर्तृ (प्रातिपदिक; कर्तरि-तृच्)
not
:
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध)
तरुताovercomer; one who surpasses
तरुता:
Kartā
TypeNoun
Rootतरुत्/तरुता (प्रातिपदिक; भाव/कर्तृ-निर्माण)
महाधनेin great wealth; in a great prize/booty
महाधने:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootमहा-धन (प्रातिपदिक; कर्मधारय/बहुव्रीहि-समास)
not
:
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध)
अर्भेin smallness; in a petty matter; in weakness
अर्भे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootअर्भ (प्रातिपदिक)
अस्तिthere is; exists
अस्ति:
TypeVerb
Rootअस्
वज्रिणःof the wielder of the thunderbolt (Indra)
वज्रिणः:
TypeNoun (epithet)
Rootवज्रिन् (प्रातिपदिक)