HomeRig VedaMandala 1Sukta 174Mantra 10
Previous Mantra

Mantra 10

Sukta 1.174

Rishi: Agastya Māna (traditional; verify).
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable; confirm).

त्वमस्माकमिन्द्र विश्वध स्या अवृकतमो नरां नृपाता । स नो विश्वासां स्पृधां सहोदा विद्यामेषं वृजनं जीरदानुम् ॥

त्वम॒स्माक॑मिन्द्र वि॒श्वध॑ स्या अवृ॒कत॑मो न॒रां नृ॑पा॒ता । स नो॒ विश्वा॑सां स्पृ॒धां स॑हो॒दा वि॒द्यामे॒षं वृ॒जनं॑ जी॒रदा॑नुम् ॥

tvám asmā́kam indra viśvádha syā avṛ́ka-tamo narā́ṃ nṛ-pātā́ | sá no víśvāsāṃ spṛdhā́ṃ sahó-dā vidyā́meṣaṃ vṛ́janaṃ jīrá-dānum ||

Be thou wholly ours, O Indra, in every way; most wolf-proof guardian of men, protector of the human king-force. Then, giver of might, may we know and win the impelling plenitude, the battle-host, the swift-giving bounty.

त्वम् । अ॒स्माक॑म् । इ॒न्द्र॒ । वि॒श्वध॑ । स्याः॒ । अ॒वृ॒कऽत॑मः । न॒रान् । नृ॒ऽपा॒ता । सः । नः॒ । विश्वा॑साम् । स्पृ॒धाम् । स॒हः॒ऽदाः । वि॒द्याम॑ । इ॒षम् । वृ॒जन॑म् । जी॒रऽदा॑नुम् ॥त्वम् । अस्माकम् । इन्द्र । विश्वध । स्याः । अवृकतमः । नरान् । नृपाता । सः । नः । विश्वासाम् । स्पृधाम् । सहःदाः । विद्याम । इषम् । वृजनम् । जीरदानुम् ॥tvam | asmākam | indra | viśvadha | syāḥ | avṛka-tamaḥ | narān | nṛ-pātā | saḥ | naḥ | viśvāsām | spṛdhām | sahaḥ-dāḥ | vidyāma | iṣam | vṛjanam | jīra-dānum

त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अस्माकम्of us / our
अस्माकम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
विश्वधाin every way / always
विश्वधा:
अधिकारण (रीत्या/प्रकारेण)
TypeIndeclinable
Rootविश्वधा (अव्यय)
स्याःmay you be
स्याः:
क्रिया
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
अवृकतमःmost unwolfish / least like a wolf (most harmless/protective)
अवृकतमः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootअ-वृक-तम (प्रातिपदिक; वृक ‘wolf’ + नञ् + तमप्)
नराम्of men
नराम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
नृपाताःprotector/lord of men
नृपाताः:
कर्तृ (त्वम्…स्याः इत्यस्य विधेय)
TypeNoun
Rootनृ-पातृ (प्रातिपदिक; ‘protector/lord of men’)
सःhe/that (i.e., you)
सः:
कर्तृ (अनुवृत्तः ‘त्वम्’)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःfor us / to us
नः:
सम्प्रदान (हितार्थे) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
विश्वासाम्of all
विश्वासाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
स्पृधाम्of rivalries / hostilities
स्पृधाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootस्पृध् (प्रातिपदिक; ‘rivalry/hostility’)
सहोदाstrength-bestowing / victorious by might
सहोदा:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootसहस्-उद (प्रातिपदिक; ‘strength-giving/strength-born’)
विद्यामmay we know / may we find
विद्याम:
क्रिया
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
एषम्this
एषम्:
कर्म
TypePronoun/Adjective
Rootएष (प्रातिपदिक)
वृजनम्distress / hostile band / difficulty
वृजनम्:
कर्म (एषं वृजनम्)
TypeNoun
Rootवृजन (प्रातिपदिक)
जीरदानुम्having swift/flowing ‘dānu’ (streams); (epithet)
जीरदानुम्:
कर्म-विशेषण
TypeAdjective (epithet)
Rootजीर-दानु (प्रातिपदिक; ‘with flowing/aging streams’ > epithet)