HomeRig VedaMandala 1Sukta 169Mantra 1
Next Mantra

Mantra 1

Sukta 1.169

Rishi: Agastya Maitrāvaruṇi (traditional for RV 1.169)
Devata: Indra (with Maruts as associated powers)
Chandas: Triṣṭubh

महश्चित्त्वमिन्द्र यत एतान्महश्चिदसि त्यजसो वरूता । स नो वेधो मरुतां चिकित्वान्त्सुम्ना वनुष्व तव हि प्रेष्ठा ॥

म॒हश्चि॒त्त्वमि॑न्द्र य॒त ए॒तान्म॒हश्चि॑दसि॒ त्यज॑सो वरू॒ता । स नो॑ वेधो म॒रुतां॑ चिकि॒त्वान्त्सु॒म्ना व॑नुष्व॒ तव॒ हि प्रेष्ठा॑ ॥

maháś cit tvám indra yátá etā́n maháś cid asi tyájaso varūtā́ | sá no vedho marútāṃ cikitvā́n sumnā́ vanuṣva táva hí préṣṭhā ||

You are indeed of the Vast, O Indra, from whom these powers come forth; you are indeed the protector by your luminous mastery. Therefore, O knower, discerning the Maruts, win for us your cherished graces—for your goodwill is the most beloved support in our journey.

म॒हः । चि॒त् । त्वम् । इ॒न्द्र॒ । य॒तः । ए॒तान् । म॒हः । चि॒त् । अ॒सि॒ । त्यज॑सः । व॒रू॒ता । सः । नः॒ । वे॒धः॒ । म॒रुता॑म् । चि॒कि॒त्वान् । सु॒म्ना । व॒नुष्व॒ । तव॑ । हि । प्रेष्ठा॑ ॥महः । चित् । त्वम् । इन्द्र । यतः । एतान् । महः । चित् । असि । त्यजसः । वरूता । सः । नः । वेधः । मरुताम् । चिकित्वान् । सुम्ना । वनुष्व । तव । हि । प्रेष्ठा ॥mahaḥ | cit | tvam | indra | yataḥ | etān | mahaḥ | cit | asi | tyajasaḥ | varūtā | saḥ | naḥ | vedhaḥ | marutām | cikitvān | sumnā | vanuṣva | tava | hi | preṣṭhā

महत्great (a great deed/thing)
महत्:
कर्म (प्रमाण/परिमाण-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक) < PIE *megʰ- ‘great’
चित्even, indeed
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (अव्यय) ‘even, indeed’
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
यत्that which
यत्:
कर्म (यद्-सम्बन्धेन)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
एतान्these (ones)
एतान्:
कर्म
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
महत्great
महत्:
कर्म (परिमाण-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
चित्even
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (अव्यय)
असिyou are
असि:
— (सम्बन्ध/अस्ति-क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु) ‘to be’
त्यजसःof splendor
त्यजसः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootत्यजस् (प्रातिपदिक) ‘brightness, splendor’
वरूताःprotectors, shelters
वरूताः:
कर्तृ/विशेषण (इन्द्रस्य)
TypeNoun
Rootवरूत (प्रातिपदिक) ‘protector, defense, shelter’
सःhe
सः:
कर्तृ (आशीर्वाद-वाक्ये)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःfor us / our
नः:
सम्प्रदान (हितार्थे ‘for us’)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वेधःO wise one (ordainer)
वेधः:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootवेधस् (प्रातिपदिक) ‘wise one, ordainer’
मरुताम्of the Maruts
मरुताम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootमरुत् (प्रातिपदिक)
चिकित्वान्knowing, discerning
चिकित्वान्:
कर्तृ-विशेषण (इन्द्रस्य)
TypeAdjective
Rootचिकित्वांस् (कृदन्त-प्रातिपदिक) < √चित् ‘to perceive/know’ (परिपूर्ण/इंटेन्सिव-परफेक्ट-आधार)
सुम्नाfavors, blessings
सुम्ना:
कर्म
TypeNoun
Rootसुम्न (प्रातिपदिक) ‘favor, grace, good will’
वनुष्वwin/obtain (for us)
वनुष्व:
TypeVerb
Root√वन्/वनुष् (धातु) ‘to win, to seek, to obtain’ (वैदिक)
तवof you, your
तव:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
हिindeed, for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय) ‘for, indeed’
प्रेष्ठाःmost dear, best-beloved
प्रेष्ठाः:
कर्तृ/विशेषण (सुम्नानाम्/वरूतानाम् वा)
TypeAdjective
Rootप्रेष्ठ (प्रातिपदिक) < प्रिय (श्रेष्ठतम-भाव) ‘dearest, most beloved’