HomeRig VedaMandala 1Sukta 148Mantra 5
Previous Mantra

Mantra 5

Sukta 1.148

Devata: Agni

न यं रिपवो न रिषण्यवो गर्भे सन्तं रेषणा रेषयन्ति । अन्धा अपश्या न दभन्नभिख्या नित्यास ईं प्रेतारो अरक्षन् ॥

न यं रि॒पवो॒ न रि॑ष॒ण्यवो॒ गर्भे॒ सन्तं॑ रेष॒णा रे॒षय॑न्ति । अ॒न्धा अ॑प॒श्या न द॑भन्नभि॒ख्या नित्या॑स ईं प्रे॒तारो॑ अरक्षन् ॥

ná yaṃ ripávo ná riṣaṇyávo gárbhe sántam reṣaṇā́ reṣáyanti | andhā́ apaśyā́ ná dabhan abhikhyā́ nítyāsa īṃ pretā́ro arakṣan ||

No foes, no assailants can wound him while he is in the womb; the injurers do not injure him. Blind and unseeing, they do not prevail by their spying; the eternal guardians have protected him in his forward movement.

न । यम् । रि॒पवः॑ । न । रि॒ष॒ण्यवः॑ । गर्भे॑ । सन्त॑म् । रे॒ष॒णाः । रे॒षय॑न्ति । अ॒न्धाः । अ॒प॒श्याः । न । द॒भ॒न् । अ॒भि॒ऽख्या । नित्या॑सः । ई॒म् । प्रे॒तारः॑ । अ॒र॒क्ष॒न् ॥न । यम् । रिपवः । न । रिषण्यवः । गर्भे । सन्तम् । रेषणाः । रेषयन्ति । अन्धाः । अपश्याः । न । दभन् । अभिख्या । नित्यासः । ईम् । प्रेतारः । अरक्षन् ॥na | yam | ripavaḥ | na | riṣaṇyavaḥ | garbhe | santam | reṣaṇāḥ | reṣayanti | andhāḥ | apaśyāḥ | na | dabhan | abhi-khyā | nityāsaḥ | īm | pretāraḥ | arakṣan

not
:
TypeIndeclinable
Root
यम्whom
यम्:
Karma
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
रिपवःenemies
रिपवः:
Kartā
TypeNoun
Rootरिपु
not
:
TypeIndeclinable
Root
रिषण्यवःharm-intending (hostile) ones
रिषण्यवः:
Kartā
TypeAdjective (used substantively)
Rootरिषण्यु
गर्भेin the womb/embryo-state
गर्भे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootगर्भ
सन्तम्being; existing
सन्तम्:
Karma
TypeParticiple
Rootअस् (धातु) → सन्त् (वर्तमान कृदन्त)
रेषणाःinjuries/assaults
रेषणाः:
Kartā
TypeNoun
Rootरेषणा
रेषयन्तिthey harm; they injure
रेषयन्ति:
TypeVerb
Rootरिष्/रेष् (हिंसार्थक धातु; causative sense here)
अन्धाःblind (ones)
अन्धाः:
Kartā
TypeAdjective (used substantively)
Rootअन्ध
अपश्याःunseeing (ones)
अपश्याः:
Kartā
TypeAdjective (used substantively)
Rootअ-पश्य (नञ् + पश्य)
not
:
TypeIndeclinable
Root
दभन्they deceived/overcame
दभन्:
TypeVerb
Rootदभ्
अभिख्याrecognition; clear sight/identification
अभिख्या:
Karma
TypeNoun
Rootअभि-ख्या (धातु ख्या ‘to see/recognize’)
नित्याःeverlasting; constant
नित्याः:
Kartā
TypeAdjective
Rootनित्य
ईम्him
ईम्:
Karma
TypeIndeclinable (enclitic pronoun/adverb)
Rootईम्
प्रेतारःprotectors/guardians (lit. those who go forth)
प्रेतारः:
Kartā
TypeNoun
Rootप्र-इ (धातु इ ‘to go’) → प्रेतृ (agent noun)
अरक्षन्they protected
अरक्षन्:
TypeVerb
Rootरक्ष्