HomeRig VedaMandala 1Sukta 123Mantra 13
Previous Mantra

Mantra 13

Sukta 1.123

Rishi: Kutsa Āṅgirasa
Devata: Uṣas
Chandas: Triṣṭubh

ऋतस्य रश्मिमनुयच्छमाना भद्रम्भद्रं क्रतुमस्मासु धेहि । उषो नो अद्य सुहवा व्युच्छास्मासु रायो मघवत्सु च स्युः ॥

ऋ॒तस्य॑ र॒श्मिम॑नु॒यच्छ॑माना भ॒द्रम्भ॑द्रं॒ क्रतु॑म॒स्मासु॑ धेहि । उषो॑ नो अ॒द्य सु॒हवा॒ व्यु॑च्छा॒स्मासु॒ रायो॑ म॒घव॑त्सु च स्युः ॥

ṛtásya raśmím anu-yácchamānā bhadrám-bhadráṃ krátum asmā́su dhehi | úṣo no adyá su-hávā vy ùcchā́smā́su rā́yo maghávat-su ca syuḥ ||

Following the ray of Ṛta, set within us an ever more auspicious will of right working. O Dawn, today shine out for us, easy to invoke; may the plenitudes of being become in us—and in our powers of giving—firmly established.

ऋ॒तस्य॑ । र॒श्मिम् । अ॒नु॒ऽयच्छ॑माना । भ॒द्रम्ऽभ॑द्रम् । क्रतु॑म् । अ॒स्मासु॑ । धे॒हि॒ । उषः॑ । नः॒ । अ॒द्य । सु॒ऽहवा॑ । वि । उ॒च्छ॒ । अ॒स्मासु॑ । रायः॑ । म॒घव॑त्ऽसु । च॒ । स्यु॒रिति॑ स्युः ॥ऋतस्य । रश्मिम् । अनुयच्छमाना । भद्रम्भद्रम् । क्रतुम् । अस्मासु । धेहि । उषः । नः । अद्य । सुहवा । वि । उच्छ । अस्मासु । रायः । मघवत्सु । च । स्युरिति स्युः ॥ṛtasya | raśmim | anu-yacchamānā | bhadram-bhadram | kratum | asmāsu | dhehi | uṣaḥ | naḥ | adya | su-havā | vi | uccha | asmāsu | rāyaḥ | maghavat-su | ca | syuriti syuḥ

ऋतस्यof ṛta (cosmic order/true law)
ऋतस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootऋत (प्रातिपदिक)
रश्मिम्ray, rein, line
रश्मिम्:
कर्म (object)
TypeNoun
Rootरश्मि (प्रातिपदिक)
अनुalong, after
अनु:
उपसर्ग/क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootअनु
यच्छमानाstretching/following, extending
यच्छमाना:
कर्तृ (agent; qualifying the subject ‘Uṣas’)
TypeVerb (participle)
Rootयम् (धातु) → यच्छ-
भद्रम्auspicious good
भद्रम्:
कर्म (object; with धेहि)
TypeAdjective (used substantively)
Rootभद्र (प्रातिपदिक)
भद्रम्auspicious good (again/ever good)
भद्रम्:
कर्म (object; emphatic repetition)
TypeAdjective (used substantively)
Rootभद्र (प्रातिपदिक)
क्रतुम्resolve, inspired will, ritual intelligence
क्रतुम्:
कर्म (object; with धेहि)
TypeNoun
Rootक्रतु (प्रातिपदिक)
अस्मासुin us, among us
अस्मासु:
अधिकरण (locus: ‘in/among us’)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
धेहिplace, bestow
धेहि:
क्रिया
TypeVerb
Rootधा (धातु)
उषःO Uṣas (Dawn)
उषः:
सम्बोधन
TypeNoun (deity name)
Rootउषस् (प्रातिपदिक)
नःfor us / of us
नः:
सम्प्रदान (beneficiary: ‘for us’)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
अद्यtoday, now
अद्य:
कालाधिकरण
TypeIndeclinable
Rootअद्य
सुहवाeasy to invoke, graciously callable
सुहवा:
सम्बोधन (epithet of Uṣas)
TypeAdjective
Rootसु- + हव (√ह्वे/हू ‘to call, invoke’) → सुहव (प्रातिपदिक)
विapart, forth
वि:
उपसर्ग/क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable (preverb)
Rootवि
उच्छshine forth, dawn
उच्छ:
क्रिया
TypeVerb
Rootवस्/उष् (धातु: ‘to shine/dawn’) → उच्छ-
अस्मासुin/among us
अस्मासु:
अधिकरण
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
रायःriches, bounties
रायः:
कर्तृ (subject of स्युः)
TypeNoun
Rootरायि/राय (प्रातिपदिक)
मघवत्सुamong the generous/bountiful ones
मघवत्सु:
अधिकरण (locus: ‘among the bountiful’)
TypeNoun/Adjective
Rootमघवत् (प्रातिपदिक)
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Root
स्युःmay they be, may they come to be
स्युः:
क्रिया
TypeVerb
Rootअस् (धातु)