Previous Verse
Next Verse

Shloka 101

यक्ष उवाच धर्मश्चार्थक्ष॒ कामश्ष॒ परस्परविरोधिन: । एषां नित्यविरुद्धानां कथमेकत्र संगम:,यक्षने पूछा--धर्म, अर्थ और काम--ये सब परस्पर विरोधी हैं। इन नित्य-विरुद्ध पुरुषार्थोका एक स्थानपर कैसे संयोग हो सकता है?

yakṣa uvāca | dharmaś cārthaś ca kāmaś ca paraspara-virodhinaḥ | eṣāṁ nitya-viruddhānāṁ katham ekatra saṅgamaḥ ||

The Yaksha said: “Dharma, artha, and kāma are mutually opposed. Since these human aims are perpetually in tension with one another, how can they ever be brought together in a single course of life?”

यक्षःthe Yaksha
यक्षः:
Karta
TypeNoun
Rootयक्ष
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect (Paroksha-bhuta), 3rd, Singular, Parasmaipada
धर्मःdharma, righteousness
धर्मः:
Karta
TypeNoun
Rootधर्म
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
अर्थःartha, wealth/purpose
अर्थः:
Karta
TypeNoun
Rootअर्थ
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
कामःkāma, desire/pleasure
कामः:
Karta
TypeNoun
Rootकाम
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
परस्पर-विरोधिनःmutually opposed
परस्पर-विरोधिनः:
TypeAdjective
Rootपरस्परविरोधिन्
FormMasculine, Nominative, Plural
एषाम्of these
एषाम्:
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Plural
नित्य-विरुद्धानाम्of (those) always conflicting
नित्य-विरुद्धानाम्:
TypeAdjective
Rootनित्यविरुद्ध
FormMasculine/Neuter, Genitive, Plural
कथम्how?
कथम्:
TypeIndeclinable
Rootकथम्
एकत्रin one place, together
एकत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootएकत्र
संगमःmeeting, conjunction, union
संगमः:
Karta
TypeNoun
Rootसंगम
FormMasculine, Nominative, Singular

यक्ष उवाच

Y
Yaksha