Shloka 17
अगम्यागमन-निष्कृति-निर्णयः
Expiations for Forbidden Sexual Relations
Devanagari script
पित्रोरनुज्ञया कन्यां यो गच्छेद्विधिना विना / त्रिरात्रोपोषणाच्छुद्धिस्तामेवोद्वाहयेत्तदा
Transliteration
pitroranujñayā kanyāṃ yo gacchedvidhinā vinā / trirātropoṣaṇācchuddhistāmevodvāhayettadā
Translation
If a man, with the parents’ consent yet without the proper rite, goes to a maiden, he is purified by fasting for three nights; then he should marry that very maiden.
Word by Word
पित्रोःof the two parents
पित्रोः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), द्विवचन
अनुज्ञयाwith permission
अनुज्ञया:
Karaṇa/Hetu (करण/हेतु)
TypeNoun
Rootअनुज्ञा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन
कन्याम्a maiden/daughter
कन्याम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
यःwho
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सम्बन्धबोधक सर्वनाम
गच्छेत्should go/approach
गच्छेत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन, परस्मैपद
विधिनाby the proper rule
विधिना:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootविधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
विनाwithout
विना:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootविना (अव्यय)
Formअव्यय; preposition ‘without’ (वियोगार्थक)
त्रि-रात्र-उपोषणात्from a three-night fast
त्रि-रात्र-उपोषणात्:
Hetu/Apādāna (हेतु/अपादान)
TypeNoun
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक) + रात्र (प्रातिपदिक) + उपोषण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; षष्ठी/तत्पुरुष-समासः ‘त्रिरात्रस्य उपोषणम्’
शुद्धिःpurification
शुद्धिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशुद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
ताम्her
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; सर्वनाम
एवindeed
एव:
Emphasis (निश्चय)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; emphatic particle
उद्वाहयेत्should marry (her)
उद्वाहयेत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootउद्-वाह् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन, परस्मैपद; causative sense ‘to marry off/lead away’
तदाthen
तदा:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय; time-adverb (कालवाचक)