Shloka 30
ललितोपाख्याने जप-न्यास-योगप्रकरणम्
Lalitopākhyāna: Procedure of Japa, Nyāsa, and Yogic Installation
Devanagari script
वरुणश्चैव सोमश्च शक्तित्रयमिमे नव / वर्णानामीश्वराः प्रोक्ताः क्रमो भूतलिपेरयम्
Transliteration
varuṇaścaiva somaśca śaktitrayamime nava / varṇānāmīśvarāḥ proktāḥ kramo bhūtaliperayam
Translation
Varuṇa and Soma, together with these three Śaktis, make nine; they are declared the Lords of the letters—this is the order of the Bhūta-lipi.
Word by Word
वरुणःVaruṇa
वरुणः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootवरुण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
एवindeed/just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्यय (particle of emphasis)
सोमःSoma
सोमः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
शक्ति-त्रयम्the triad of powers
शक्ति-त्रयम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक) + त्रय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन; द्विगु-समास (numerical compound)
इमेthese
इमे:
Visheshana (विशेषण/qualifier)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन (Plural); सर्वनाम; विशेषण-प्रयोग (qualifying)
नवnine
नव:
Visheshana (विशेषण/qualifier)
TypeAdjective
Rootनव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; संख्यावाचक-विशेषण (numeral adjective)
वर्णानाम्of the letters/syllables
वर्णानाम्:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध/possessive)
TypeNoun
Rootवर्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन
ईश्वराःlords/presiding deities
ईश्वराः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
प्रोक्ताःare said/declared
प्रोक्ताः:
Kriya (क्रिया/predicative)
TypeVerb
Rootप्र + वच् (धातु) → प्रोक्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्मणि-प्रयोग (passive sense)
क्रमःorder/sequence
क्रमः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootक्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
भूत-लिपेःof the elemental script (bhūta-lipi)
भूत-लिपेः:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभूत (प्रातिपदिक) + लिपि (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष; स्त्रीलिङ्ग (लिपि), षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
अयम्this
अयम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम