Shloka 10
ललितोपाख्याने जप-न्यास-योगप्रकरणम्
Lalitopākhyāna: Procedure of Japa, Nyāsa, and Yogic Installation
Devanagari script
सदाशिवं च पूषाणं तूलिकां च प्रकाशकम् / विद्यासनं च विन्यस्य हृदये दर्शयेत्ततः
Transliteration
sadāśivaṃ ca pūṣāṇaṃ tūlikāṃ ca prakāśakam / vidyāsanaṃ ca vinyasya hṛdaye darśayettataḥ
Translation
Then, placing Sadāśiva and Pūṣan, along with Tūlikā and the Illuminator, and establishing the Seat of Knowledge (Vidyāsana), let him thereafter reveal it within the heart.
Word by Word
सदाशिवम्Sadāśiva
सदाशिवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसदा + शिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; समासः—कर्मधारय (सदा शिवः)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
पूषाणम्Pūṣan (the Sun deity)
पूषाणम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपूषन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तूलिकाम्brush/pen (stylus)
तूलिकाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतूलिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
प्रकाशकम्illuminator/revealer
प्रकाशकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootप्रकाशक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (here as object)
विद्यासनम्seat of knowledge
विद्यासनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootविद्या + आसन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (विद्यायाः आसनम्)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
विन्यस्यhaving placed
विन्यस्य:
Kriya (क्रिया—पूर्वकर्म)
TypeVerb
Rootवि + न्यस् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), ‘having placed/arranged’
हृदयेin the heart
हृदये:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootहृदय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
दर्शयेत्should show/visualize
दर्शयेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन; causative sense ‘cause to see/show’ (दर्शय-)
ततःthen/thereafter
ततः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb) ‘thereafter/from that’