Shloka 57
Cintāmaṇi-gṛha Antara-kathana (Account of the Inner Chambers of the Cintāmaṇi Palace) — Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
सोपानानि विभासंते षट्त्रिंशद्वै निवेशनैः / आरोहस्य क्रमेणैव सोपानान्यभिदध्महे
Transliteration
sopānāni vibhāsaṃte ṣaṭtriṃśadvai niveśanaiḥ / ārohasya krameṇaiva sopānānyabhidadhmahe
Translation
The steps shine forth as thirty-six abodes; and in the very order of ascent we shall declare those steps, one by one.
Word by Word
सोपानानिsteps/stairways
सोपानानि:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसोपान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
विभासन्तेshine/appear
विभासन्ते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवि√भास् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; आत्मनेपद
षट्-त्रिंशत्thirty-six
षट्-त्रिंशत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootषट् (संख्या-प्रातिपदिक) + त्रिंशत् (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक-द्विगु; अव्ययवत् संख्याशब्दः, ‘36’ अर्थे; विशेषणम् (सोपानानि इति)
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (particle), अवधान/निश्चयार्थक
निवेशनैःby/with placements/abodes
निवेशनैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootनिवेशन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
आरोहस्यof the ascent/climb
आरोहस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootआरोह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन
क्रमेणin order/step by step
क्रमेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootक्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; क्रियाविशेषणवत् (instrumental of manner)
एवonly/just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिपात (particle), एवकारः (emphasis)
सोपानानिthe steps
सोपानानि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसोपान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), बहुवचन
अभिदध्महेwe state/declare
अभिदध्महे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअभि√धा (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष (1st person), बहुवचन; आत्मनेपद