Shloka 53
Śrīpura-Nirmāṇa-Prastāva (Inquiry into Śrīpura and its Construction) / “The Proposal to Build Śrīpura”
Devanagari script
द्वारेद्वारे गोपुराणि पर्वलक्षणभाञ्जि च / कालायसस्य कांस्यस्य योंऽतर्देशः समन्ततः
Transliteration
dvāredvāre gopurāṇi parvalakṣaṇabhāñji ca / kālāyasasya kāṃsyasya yoṃ'tardeśaḥ samantataḥ
Translation
At every gate there are gopuras bearing the marks of their tiered form; and the inner region between Kālāyasa (dark iron) and Kāṃsya (bronze) extends all around on every side.
Word by Word
द्वारेat (each) gate
द्वारे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootद्वार (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; locative singular
द्वारेat every gate
द्वारे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootद्वार (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; locative singular; पुनरुक्ति (each and every)
गोपुराणिgate-towers
गोपुराणि:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगोपुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; nominative/accusative plural
पर्वलक्षणभाञ्जिhaving joint-like markings/features
पर्वलक्षणभाञ्जि:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपर्व + लक्षण + भाञ्ज्/भाज् (प्रातिपदिक/कृदन्ताधार)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; ‘possessing the marks of joints/segments’; तत्पुरुषः (पर्वलक्षणं भजते/भाञ्जि)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थकः (and)
कालायसस्यof black iron
कालायसस्य:
Shashthi-Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकालायस (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; genitive singular
कांस्यस्यof bronze
कांस्यस्य:
Shashthi-Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकांस्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; genitive singular
यःwhich/that (inner region)
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; relative pronoun ‘who/which’
अन्तर्देशःthe inner region/space
अन्तर्देशः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्तर् + देश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; nominative singular; तत्पुरुषः (अन्तर्-देशः = inner region)
समन्ततःon all sides
समन्ततः:
Sambandha (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootसमन्ततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: on all sides)