Shloka 48
भण्डासुरवधोत्तरकृत्य-देवस्तुति
Aftermath of Bhaṇḍāsura’s Slaying and the Gods’ Hymn to Lalitā
Devanagari script
आनन्दयन्कटाक्षेण पूर्वजन्मप्रियां रतिम् / अथ सापि रतिर्देवी महत्यानन्दसागरे / मज्जन्ती निजभर्तारमवलोक्य मुदं गता
Transliteration
ānandayankaṭākṣeṇa pūrvajanmapriyāṃ ratim / atha sāpi ratirdevī mahatyānandasāgare / majjantī nijabhartāramavalokya mudaṃ gatā
Translation
With a single sidelong glance he delighted Rati, the beloved from a former birth. Then the goddess Rati too, as though sinking into a vast ocean of bliss, beheld her own husband and was filled with joy.
Word by Word
ānandayangladdening
ānandayan:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√nand (धातु) + ā- (उपसर्ग)
Formवर्तमानकाले कृदन्तः—शतृ; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
kaṭākṣeṇawith a sidelong glance
kaṭākṣeṇa:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootkaṭākṣa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
pūrva-janma-priyāmbeloved in a former birth
pūrva-janma-priyām:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpūrva (प्रातिपदिक) + janman (प्रातिपदिक) + priya (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘रतिम्’ इत्यस्य विशेषणम्
ratimRati
ratim:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootrati (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
athathen
atha:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमसूचक
sāshe
sā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
apialso
api:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
ratiḥRati
ratiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrati (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
devīthe goddess
devī:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Apposition)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपाधि
mahatigreat
mahati:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahat (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुं, सप्तमी, एकवचन; ‘सागरे’ इत्यस्य विशेषणम्
ānanda-sāgarein the ocean of bliss
ānanda-sāgare:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootānanda (प्रातिपदिक) + sāgara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
majjantīimmersing (herself)
majjantī:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√majj (धातु)
Formवर्तमानकाले कृदन्तः—शतृ; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
nija-bhartāramher own husband
nija-bhartāram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootnija (प्रातिपदिक) + bhartṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
ava-lokyahaving seen
ava-lokya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√lok (धातु) + ava- (उपसर्ग)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); अवलोक्य = having looked at
mudamjoy
mudam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmudā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
gatāwent/attained
gatā:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√gam (धातु)
Formक्त (PPP used actively); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन