Shloka 32
भण्डासुरवधोत्तरकृत्य-देवस्तुति
Aftermath of Bhaṇḍāsura’s Slaying and the Gods’ Hymn to Lalitā
Devanagari script
नव्यानि सर्वाणि वपूंषि कृत्वा हि सांद्रकारुण्यसुधाप्लवैर्न्नः / त्वया समस्तं भुवनं सहर्षं सुजीवितं सुंदरि सभ्यलभ्ये
Transliteration
navyāni sarvāṇi vapūṃṣi kṛtvā hi sāṃdrakāruṇyasudhāplavairnnaḥ / tvayā samastaṃ bhuvanaṃ saharṣaṃ sujīvitaṃ suṃdari sabhyalabhye
Translation
O Beautiful One, worthy of the praise of the noble: making all bodies anew, and with surging floods of dense nectar-like compassion, you revived the whole world in gladness, granting it blessed life.
Word by Word
नव्यानिnew
नव्यानि:
Karma (कर्म/Object)
TypeAdjective
Rootनव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (2nd), बहुवचन (Plural); विशेषणम्
सर्वाणिall
सर्वाणि:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; विशेषणम्
वपूंषिbodies/forms
वपूंषि:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootवपुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (2nd), बहुवचन (Plural)
कृत्वाhaving made
कृत्वा:
Purvakala (पूर्वकाल/Anterior action)
TypeIndeclinable
Rootकृ (धातु) + त्वा (अव्यय-कृदन्त)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund/absolutive): 'having done/made'
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle), अवधान/हेतु-भाव (emphasis/indeed)
सांद्र-कारुण्य-सुधा-प्लवैःby floods of dense compassion-nectar
सांद्र-कारुण्य-सुधा-प्लवैः:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootसांद्र (प्रातिपदिक) + कारुण्य (प्रातिपदिक) + सुधा (प्रातिपदिक) + प्लव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), तृतीया (3rd), बहुवचन (Plural); तत्पुरुष-समासः: सांद्रं कारुण्यं यासां सा सुधा; तस्याः प्लवाः (floods of dense compassion-nectar)
नःof us/for us
नः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootअस्मद् (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th) बहुवचन (Plural) / sometimes दत्तिव-सम्बन्ध; सर्वनाम
त्वयाby you
त्वया:
Karana (करण/Instrument/Agent in passive)
TypeNoun
Rootत्वद् (प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd), एकवचन; सर्वनाम
समस्तम्entire
समस्तम्:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootसमस्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (agreeing with भुवनम्)
भुवनम्world
भुवनम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootभुवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
सहर्षम्joyful(ly)
सहर्षम्:
Visheshana (विशेषण/Adverbial qualifier)
TypeAdjective
Rootसहर्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम्/क्रियाविशेषणवत् (adverbially: 'joyfully')
सुजीवितम्well-revived / made to live well
सुजीवितम्:
Karma (कर्म/Object complement)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/अव्यय) + जीवित (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय-समासः: सु-जीवितम् = 'well-lived/fully revived' (predicate adjective)
सुंदरिO beautiful one
सुंदरि:
Sambodhana (सम्बोधन/Address)
TypeNoun
Rootसुंदरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन
सभ्य-लभ्येO (goddess) attainable by the noble
सभ्य-लभ्ये:
Sambodhana (सम्बोधन/Address)
TypeAdjective
Rootसभ्य (प्रातिपदिक) + लभ्य (लभ् धातु, यत्-प्रत्यय/कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; तत्पुरुष-समासः: सभ्यैः लभ्या (attainable by the noble/learned)