Shloka 30
Gaṇanātha-Parākrama (Episode of Gaṇeśa’s Martial Exploit) — Lalitopākhyāna Battle Continuation
Devanagari script
व्यञ्जयन्त्यो देहरुचं कतिचिद्विविधायुधाः / असंख्याः शक्तयश्चेलुर्दण्डिन्यास्सैनिके तथा
Transliteration
vyañjayantyo deharucaṃ katicidvividhāyudhāḥ / asaṃkhyāḥ śaktayaścelurdaṇḍinyāssainike tathā
Translation
Some revealed the radiance of their bodies, bearing weapons of many kinds. In that host moved countless śaktis—spears—and likewise daṇḍinīs, soldiers who wielded staves.
Word by Word
व्यञ्जयन्त्यःrevealing/displaying
व्यञ्जयन्त्यः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootव्यञ्जयन्ती (कृदन्त; √व्यञ्ज् (धातु) + शतृ/शानच्, वर्तमान-कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; present active participle used adjectivally ("revealing")
देह-रुचम्bodily radiance/complexion
देह-रुचम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदेह (प्रातिपदिक) + रुचि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; तत्पुरुष (dehasya ruciḥ)
कतिचित्some (a few)
कतिचित्:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootकति (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + चित् (अव्यय-प्रत्यय)
Formप्रथमा, बहुवचन; indefinite numeral/pronoun ("some, a few")
विविध-आयुधाःbearing various weapons
विविध-आयुधाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootविविध (प्रातिपदिक) + आयुध (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारय (vividhaṃ āyudhaṃ yāsām)
असंख्याःcountless
असंख्याः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअसंख्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
शक्तयःspears/lances (śaktis)
शक्तयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; conjunction
चेलुःmoved/went about
चेलुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√चल् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
दण्डिन्यःwomen bearing staffs
दण्डिन्यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदण्डिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; "staff-bearers"
सैनिकेin the army
सैनिके:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसैन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th case), एकवचन; locative ("in the army/camp")
तथाlikewise/also
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; adverb ("likewise")